Κατηγορίες
ΠΟΛΙΤΙΚΗΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ

Στο σταυροδρόμι των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών για δρόμους μεταφοράς, Ενέργεια και δίκτυα

Ενα μικρό μέρος των ενεργειακών σχεδίων που διαπερνούν την Ανατ. Μεσόγειο
Ενα μικρό μέρος των ενεργειακών σχεδίων που διαπερνούν την Ανατ. Μεσόγειο

Η Ανατολική Μεσόγειος, όπου συναντώνται τρεις ήπειροι και ελέγχονται κρίσιμες θαλάσσιες αρτηρίες, βρίσκεται σήμερα παραμέσα στο «μάτι του κυκλώνα» των ιμπεριαλιστικών αντιθέσεων. Πάνω στα νερά της, στον βυθό της και στις ακτές της διασταυρώνονται οι στρατηγικοί σχεδιασμοί των ΗΠΑ, του ΝΑΤΟ και της ΕΕ από τη μια πλευρά και της Κίνας, της Ρωσίας και περιφερειακών δυνάμεων, όπως η Τουρκία, το Ισραήλ, η Αίγυπτος και οι μοναρχίες του Κόλπου από την άλλη.

Στην καπιταλιστική «σκακιέρα» της περιοχής διακυβεύεται η κυριαρχία στις εφοδιαστικές αλυσίδες, στα λιμάνια και τους σιδηροδρομικούς διαδρόμους, στους αγωγούς φυσικού αερίου και υδρογόνου, στα υποθαλάσσια ηλεκτρικά καλώδια, καθώς και στα διηπειρωτικά δίκτυα οπτικών ινών και δεδομένων. Πρόκειται για μια σφοδρή σύγκρουση για το μοίρασμα αγορών, πλουτοπαραγωγικών πηγών και σφαιρών επιρροής, που ξεπερνάει και τα «στενά» γεωγραφικά όρια, συνδέεται με τη σφοδρή ιμπεριαλιστική αντιπαράθεση για την πρωτοκαθεδρία στο ιμπεριαλιστικό σύστημα ανάμεσα σε ΗΠΑ – Κίνα.

Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό, η κυβέρνηση της ΝΔ με τη στήριξη όλων των αστικών κομμάτων διεκδικεί ρόλο «σημαιοφόρου» των ευρωατλαντικών σχεδιασμών, διαφημίζοντας τη μετατροπή της Ελλάδας σε «ενεργειακό, διαμετακομιστικό και ψηφιακό κόμβο». Πίσω από αυτό το αφήγημα κρύβεται η δίψα της εγχώριας αστικής τάξης, όπως του ελληνικού εφοπλιστικού κεφαλαίου, που ελέγχει πάνω από το 20% της παγκόσμιας ναυτιλίας και περισσότερο από το 60% του στόλου της ΕΕ, να αποσπάσει μεγαλύτερο μερίδιο από τη «λεία». Οπως αποδεικνύει η ίδια η πραγματικότητα – και οι πρόσφατες εξελίξεις με το καλώδιο GSI – ο «εθνικός» αυτός στόχος του κεφαλαίου σημαίνει για τον ελληνικό και τους γειτονικούς λαούς πανάκριβη Ενέργεια, παράδοση κρίσιμων υποδομών στα μονοπώλια, παζάρια συνεκμετάλλευσης σε βάρος κυριαρχικών δικαιωμάτων και βαθύτερη εμπλοκή στη φωτιά των ιμπεριαλιστικών πολέμων.

Η μάχη των εμπορικών διαδρόμων, των λιμανιών και της ναυτιλίας

Πάνω από το 80% του παγκόσμιου εμπορικού όγκου και πάνω από το 73% του όγκου των εισαγωγών της ΕΕ (αξίας 1,27 τρισ. ευρώ το 2025) διακινείται μέσω θάλασσας. Ο έλεγχος των διαδρομών και των λιμενικών πυλών αποτελεί πεδίο μετωπικής σύγκρουσης ανάμεσα στον ευρωατλαντικό άξονα και στο ευρασιατικό μπλοκ.

Στην αιχμή της ευρωατλαντικής στρατηγικής βρίσκεται ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC), ο οποίος εγκαθιδρύθηκε τον Σεπτέμβρη του 2023 στη Σύνοδο του G20 στο Νέο Δελχί, ως απάντηση στον κινεζικό «Δρόμο του Μεταξιού» (BRI) και στη Ρωσία, ενταγμένος στο πρόγραμμα PGII του G7 και στη στρατηγική «Global Gateway» της ΕΕ. Το αρχικό μνημόνιο υπέγραψαν οι ΗΠΑ, η ΕΕ (και ξεχωριστά η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία), η Ινδία, η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ στον σχεδιασμό ως κομβικοί κρίκοι διέλευσης περιλαμβάνονται η Ιορδανία, το Ισραήλ και η Ελλάδα.

Ο Διάδρομος εκτείνεται σε ένα δίκτυο περίπου 6.400 χλμ. και χωρίζεται σε δύο σκέλη. Το ανατολικό σκέλος συνδέει μέσω θάλασσας τα μεγάλα λιμάνια της δυτικής Ινδίας (Μούντρα, Κάντλα, Τζαουαχαρλάλ Νεχρού στο Μουμπάι) με τα λιμάνια του Περσικού Κόλπου στα ΗΑΕ (Φουτζάιρα, Τζεμπέλ Αλι, Χαλίφα) και τη Σαουδική Αραβία (Νταμάμ, Ρας Αλ Χαΐρ). Το βόρειο σκέλος διασχίζει σιδηροδρομικά και οδικά την Αραβική Χερσόνησο, περνώντας από τα ΗΑΕ, τη Σαουδική Αραβία και την Ιορδανία, για να καταλήξει στο λιμάνι της Χάιφα στο Ισραήλ (το οποίο ελέγχει ο ινδικός όμιλος «Adani»), και από εκεί τα εμπορεύματα μεταφέρονται μέσω θάλασσας στην Ανατολική Μεσόγειο με προορισμό τα ευρωπαϊκά λιμάνια.

Τα υποθαλάσσια καλώδια που διασχίζουν την περιοχή
Τα υποθαλάσσια καλώδια που διασχίζουν την περιοχή

Ο IMEC δεν περιορίζεται στα εμπορευματοκιβώτια, αλλά προβλέπει την παράλληλη πόντιση υποθαλάσσιων καλωδίων υψηλής ταχύτητας για μεταφορά δεδομένων, ηλεκτρικών διασυνδέσεων και αγωγών μεταφοράς «καθαρού» υδρογόνου από τον Κόλπο προς την Ευρώπη. Ενισχύεται εμπορικά από τη Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου ΕΕ – Ινδίας, που ολοκληρώθηκε τον Γενάρη του 2026, και θωρακίζεται στρατιωτικά από το αμερικανικό νομοσχέδιο «Eastern Mediterranean Gateway Act», το οποίο προβλέπει την αναβάθμιση της αμερικανικής ενεργειακής και στρατιωτικής παρουσίας στην περιοχή για τη στήριξη του Διαδρόμου.

Καθόλου τυχαία, η υλοποίηση ενός Διαδρόμου που στοχεύει να παρακάμψει την Κίνα, τη Ρωσία, τα Στενά του Μπαμπ Ελ Μαντέμπ και τη Διώρυγα του Σουέζ (προκαλώντας την έντονη αντίδραση της Αιγύπτου) περνάει μέσα από τη φωτιά των πολέμων στη Μέση Ανατολή, π.χ. την επέμβαση των ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν και τα όσα ακολουθούν.

Ταυτόχρονα πυροδοτεί οξύτατο ενδοευρωπαϊκό ανταγωνισμό ανάμεσα στα λιμάνια της Ελλάδας, της Ιταλίας και της Γαλλίας για το ποιο θα αποσπάσει τον ρόλο της βασικής ευρωπαϊκής πύλης. Μάλιστα η κυριαρχία της κινεζικής COSCO στον Πειραιά ωθεί τις ΗΠΑ να προωθούν εναλλακτικά λιμάνια στην Ελλάδα, π.χ. την Ελευσίνα, τη Θεσσαλονίκη και την Αλεξανδρούπολη.

Απέναντι στον IMEC ορθώνεται ο μεγάλος ανταγωνιστής του, η κινεζική Πρωτοβουλία «Μία Ζώνη – Ενας Δρόμος» (Belt and Road Initiative / BRI). Με αιχμή τον λεγόμενο «Κινεζοευρωπαϊκό Θαλάσσιο και Χερσαίο Διάδρομο Express», η Κίνα συνδέει τα κινεζικά λιμάνια μέσω του Ινδικού Ωκεανού, της Ερυθράς Θάλασσας και της Διώρυγας του Σουέζ με την Ανατολική Μεσόγειο και την Κεντρική Ευρώπη. Πυλώνας αυτής της διείσδυσης είναι ο έλεγχος του λιμανιού του Πειραιά από τον κρατικό κινεζικό κολοσσό COSCO, σε συνδυασμό με στρατηγικές επενδύσεις στα λιμάνια της Χάιφα και του Ασντόντ στο Ισραήλ, του Πορτ Σάιντ στην Αίγυπτο και του Κουμπόρτ στην Τουρκία. Αυτή ακριβώς η κινεζική παρουσία βρίσκεται στο στόχαστρο των ΗΠΑ και της ΕΕ, που επιχειρούν να περικυκλώσουν και να εκτοπίσουν το Πεκίνο καταρχάς από τις ευρωπαϊκές υποδομές.

Την ίδια ώρα η Τουρκία και το Ιράκ, με χρηματοδότηση και από το Κατάρ και τα ΗΑΕ, προωθούν τον Αναπτυξιακό Δρόμο (Development Road), που ενώνει το νέο μεγάλο λιμάνι Αλ Φάου στον Περσικό Κόλπο (νότιο Ιράκ) με τα τουρκικά σύνορα μέσω σιδηροδρομικού και οδικού άξονα μήκους 1.200 χλμ. επί ιρακινού εδάφους και από εκεί με το ευρωπαϊκό δίκτυο. Η Αγκυρα επιχειρεί έτσι να παρακάμψει την Ερυθρά Θάλασσα και τη Μεσόγειο, ακυρώνοντας τον ρόλο της Ελλάδας και του Ισραήλ στον IMEC. Παράλληλα η Ρωσία, το Ιράν και η Ινδία με τη συμμετοχή χωρών όπως το Αζερμπαϊτζάν, το Καζακστάν, η Αρμενία, η Λευκορωσία, το Ομάν, η Συρία και η Τουρκία αναπτύσσουν τον Διεθνή Διάδρομο Μεταφορών Βορρά – Νότου (INSTC), μήκους 7.200 χλμ., που ενώνει το Μουμπάι μέσω θάλασσας με τα ιρανικά λιμάνια Μπαντάρ Αμπάς και Τσαμπαχάρ στον Περσικό Κόλπο, διασχίζει σιδηροδρομικά το Ιράν προς την Κασπία Θάλασσα και τον Καύκασο και καταλήγει στη Ρωσία και στην Ευρώπη, λειτουργώντας ως ανάχωμα στις «δυτικές» κυρώσεις.

Το παζλ συμπληρώνει ο Μεσαίος Διάδρομος (Middle Corridor / TITR), ο υπερκασπιακός σιδηροδρομικός και θαλάσσιος άξονας που συνδέει την Κίνα με την Ευρώπη μέσω Καζακστάν, Κασπίας Θάλασσας, Αζερμπαϊτζάν, Γεωργίας και Τουρκίας (μέσω του σιδηροδρόμου Μπακού – Τιφλίδα – Καρς και της Μαύρης Θάλασσας) και τον οποίο στηρίζουν ενεργά η ΕΕ και η Τουρκία, ως διαδρομή που παρακάμπτει πλήρως το ρωσικό έδαφος.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, και στο πλαίσιο του ευρωενωσιακού «Στρατιωτικού Σένγκεν» στη βάση του Διευρωπαϊκού Δικτύου Μεταφορών, όπου το 94% του δικτύου στρατιωτικής κινητικότητας της ΕΕ επικαλύπτεται με τους εμπορικούς διαδρόμους, τα ελληνικά λιμάνια μετατρέπονται σε λιμένες «διπλής χρήσης» και πύλες στρατιωτικής κινητικότητας του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Στην Ελευσίνα και στη Δυτική Αττική (Θριάσιο, Ασπρόπυργος) στήνεται ένας ευρωατλαντικός κλοιός γύρω από τον Πειραιά της COSCO, με τη σύμπραξη της αμερικανικής ONEX (Ναυπηγεία Ελευσίνας), της αμερικανικής κρατικής τράπεζας DFC, του αμερικανικού fund «HIG Capital» και ελληνικών κατασκευαστικών ομίλων όπως ο «Aktor», παράλληλα με την ιδιωτικοποίηση του Λαυρίου. Αντίστοιχα, στη Βόρεια Ελλάδα συγκροτείται η «Εγνατία των λιμανιών» (Αλεξανδρούπολη, Καβάλα, Θεσσαλονίκη, Ηγουμενίτσα, σε σύνδεση με Βόλο και Πάτρα), που αποτελεί τη βάση του Κάθετου Μεταφορικού Διαδρόμου (Ελλάδα – Βουλγαρία – Ρουμανία – Ουκρανία) και του «Χερσαίου Ελλησπόντου» (Sea2Sea) για την παράκαμψη των Στενών του Βοσπόρου.

Αγωγοί αερίου, υδρογόνου και τερματικά LNG: «Ναρκοπέδιο» για τα κέρδη των ομίλων

Τη δική του σφραγίδα στις εξελίξεις βάζει ο ανταγωνισμός για τους δρόμους μεταφοράς Ενέργειας, τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, τους αγωγούς, το πέρασμα των ενεργειακών φορτίων, όπως και για την αξιοποίηση των ενεργειακών πηγών της περιοχής. Σχεδιασμοί που επιταχύνονται με φόντο την «ενεργειακή κρίση» που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν, τα χτυπήματα ενεργειακών υποδομών και πλοίων στην περιοχή, όπως και στο άλλο μεγάλο μέτωπο της Ουκρανίας και στη Μ. Θάλασσα.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο η στρατηγική REPowerEU της ΕΕ για την «απεξάρτηση» από το ρωσικό φυσικό αέριο και οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας δεν έφεραν «ενεργειακή ασφάλεια», αλλά απογείωσαν το ενεργειακό κόστος και άνοιξαν διάπλατα την ευρωπαϊκή αγορά στα σχέδια «ενεργειακής κυριαρχίας των ΗΠΑ» και στο πανάκριβο αμερικανικό σχιστολιθικό LNG, με την Ελλάδα κεντρική πύλη εισόδου. Πάνω σε αυτό το εμπόριο θησαυρίζουν οι Ελληνες εφοπλιστές, οι οποίοι ελέγχουν τον μεγαλύτερο στόλο πλοίων μεταφοράς LNG (LNG carriers) παγκοσμίως, μεταφέροντας το πανάκριβο αμερικανικό αέριο στην Ευρώπη την ώρα που τα λαϊκά νοικοκυριά γονατίζουν από την ακρίβεια και την ενεργειακή φτώχεια.

Κεντρικός πυλώνας αυτής της πολιτικής είναι ο Κάθετος Διάδρομος (Vertical Corridor), ένα δίκτυο μεταφοράς αμερικανικού LNG που ξεκινά από τα ελληνικά τερματικά (Αλεξανδρούπολη, Ρεβυθούσα) και μέσω του ελληνοβουλγαρικού αγωγού IGB και του TAP διασυνδέει Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία, Σερβία, Βόρεια Μακεδονία, Ουγγαρία και Σλοβακία, παρότι τα τέλη μεταφοράς μέσω του άξονα αυτού είναι μέχρι και 76% ακριβότερα σε σχέση με τα βόρεια ευρωπαϊκά λιμάνια, γεγονός που προκάλεσε και την προσπάθεια, με κατάλληλες «ρυθμίσεις» και στήριξη, το κόστος να έρθει στα ίσια, και την αντίδραση των κρατών – μελών της ΕΕ που εμπλέκονται σε εναλλακτικές διαδρομές. Αλλά και στο εσωτερικό του σχεδίου μαίνονται σφοδροί ανταγωνισμοί ανάμεσα στους επιχειρηματικούς ομίλους, όπως μεταξύ της αμερικανικής «Venture Global» σε σύμπραξη με την κοινοπραξία «Atlantic – SEE LNG Trade» των «Aktor» – ΔΕΠΑ και της ανταγωνιστικής αμερικανικής «Argent LNG», που προωθεί διαδρομές μέσω Τουρκίας και Αλβανίας, αντιπαράθεση που αναδείχθηκε και με την αποπομπή της Γκιλφόιλ.

Για την υποδοχή αυτών των φορτίων οι ακτές της περιοχής γεμίζουν με πλωτούς σταθμούς LNG (FSRU) και ενεργειακές υποδομές: Πέρα από το FSRU της Αλεξανδρούπολης και τη Ρεβυθούσα, προωθούνται το σχεδιαζόμενο «Διώρυγα Gas» στους Αγίους Θεοδώρους Κορινθίας (στον Σαρωνικό) από τους ομίλους «Motor Oil» και «Aktor» σε συνεργασία με την πολυεθνική «Mercuria Energy», το FSRU στον Θερμαϊκό Κόλπο, ενώ παρά τις αντιδράσεις επανέρχονται σχέδια για το FSRU στον Βόλο, καθώς και έργα υποδομών στον Πρίνο Καβάλας. Στην ευρύτερη περιοχή προστίθενται το FSRU Βασιλικού στην Κύπρο, που βάλτωσε εν μέσω σκανδάλων και ρήξης με την κινεζική κοινοπραξία CPP, και οι αναβαθμιζόμενοι σταθμοί Αΐν Σούχνα στην Αίγυπτο και Ακαμπα στην Ιορδανία, ενώ στη βάση του ευρωπαϊκού προγράμματος «Poseidon Med II» αναπτύχθηκαν υποδομές ανεφοδιασμού πλοίων με LNG στα λιμάνια Πειραιά, Πάτρας, Ηρακλείου, Ηγουμενίτσας, Λεμεσού και Βενετίας.

Την ίδια στιγμή, η τύχη των μεγάλων αγωγών αποκαλύπτει πώς οι ενεργειακές υποδομές υποτάσσονται στους γεωπολιτικούς συσχετισμούς, γίνονται μέρος των ιμπεριαλιστικών παζαριών και ρίχνουν «λάδι στη φωτιά». Ο πολυδιαφημισμένος υποθαλάσσιος αγωγός EastMed (Ισραήλ – Κύπρος – Ελλάδα – Ιταλία) μπήκε οριστικά στον «πάγο» μόλις οι ΗΠΑ απέσυραν τη στήριξή τους, κρίνοντάς τον ασύμφορο και εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις με την Τουρκία. Αντικαταστάθηκε από τον «Εικονικό EastMed» (Virtual EastMed), δηλαδή τη μεταφορά κυπριακού και ισραηλινού αερίου μέσω μικρών υποθαλάσσιων αγωγών προς τις μονάδες υγροποίησης της Αιγύπτου, ώστε να εξάγεται στην Ευρώπη ως LNG. Προς αυτήν την κατεύθυνση λειτουργούν ο υφιστάμενος υποθαλάσσιος αγωγός Αρίς – Ασκελόν (EMG) και ο σχεδιαζόμενος χερσαίος αγωγός Νιτζάνα (με ορίζοντα το 2028) μεταξύ Ισραήλ και Αιγύπτου, ενώ ο αγωγός Κύπρου – Ισραήλ συνδέεται με τη διαμάχη για το κοίτασμα Αφροδίτη – Ισάι και ο χερσαίος Αραβικός Αγωγός Φυσικού Αερίου (AGP) διασχίζει Αίγυπτο, Ιορδανία, Συρία και Λίβανο ως εργαλείο των αμερικανικών σχεδιασμών για τον αποκλεισμό του Ιράν.

Παράλληλα, ο ελληνοϊταλικός αγωγός «Ποσειδών» (Θεσπρωτία – Ιταλία) υπονομεύεται ευθέως από τον ανταγωνιστικό τουρκοϊταλικό σχεδιασμό (BOTAS – Edison, με γερμανικό ενδιαφέρον) για έναν Διάδρομο Φυσικού Αερίου και Υδρογόνου Τουρκίας – Ιταλίας, ενώ παραμένουν σε λειτουργία οι αγωγοί TurkStream και Trans-Balkan, που μεταφέρουν ρωσικό αέριο μέσω Τουρκίας προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Στο ίδιο κάδρο εντάσσονται ο Διάδρομος Υδρογόνου Νοτιοανατολικής Ευρώπης για τη μεταφορά υδρογόνου από τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική προς την Κεντρική Ευρώπη μέσω Ελλάδας, καθώς και η πρωτοβουλία SEEGAS για την ενοποίηση των χρηματιστηριακών αγορών φυσικού αερίου, που μαζί με το Χρηματιστήριο Ενέργειας θωρακίζουν την κερδοσκοπία πάνω σε ένα βασικό λαϊκό αγαθό.

«Μάχη» πάνω απ’ τα κοιτάσματα

Την ίδια ώρα, ξεχωριστό πεδίο ανταγωνισμού ανοίγει η εκμετάλλευση των ενεργειακών πόρων της περιοχής, ενώ και τα κυριαρχικά δικαιώματα «κόβονται και ράβονται» στους σχεδιασμούς αυτούς. Στην ισραηλινή ΑΟΖ τα μεγάλα κοιτάσματα Λεβιάθαν, Ταμάρ και Καρίς βρίσκονται υπό τον έλεγχο της αμερικάνικης «Chevron», της ισραηλινής «NewMed Energy», της «Energean» κ.ά., τροφοδοτώντας τόσο την εσωτερική αγορά του Ισραήλ όσο και τις εξαγωγές προς Αίγυπτο και Ιορδανία.

Στην αιγυπτιακή ΑΟΖ κυριαρχεί το γιγαντιαίο κοίτασμα Ζορ, το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στην Μεσόγειο, μαζί με τα Νουρ, Νάργκις και τη νεότερη ανακάλυψη Denis West, στα χέρια της ιταλικής «Eni», της βρετανικής BP, της αμερικανικής «Chevron» (στο κοίτασμα Nargis), αλλά και της ρωσικής «Rosneft», η οποία διατηρεί μερίδιο 30% στο Ζορ. Τα κοιτάσματα αυτά τροφοδοτούν τους σταθμούς υγροποίησης (LNG) της Αιγύπτου σε Ιντκού και Νταμιέτα για εξαγωγή προς την Ευρώπη.

Αντίστοιχα, στη λιβανέζικη ΑΟΖ βρίσκεται το κοίτασμα Κάνα, που έχει παραχωρηθεί στην κοινοπραξία «TotalEnergies», «Eni» και «Qatar Energy» μετά τη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ Ισραήλ – Λιβάνου του 2022 υπό αμερικανική επιδιαιτησία, η οποία αποδείχθηκε κουρελόχαρτο μπροστά στην κλιμάκωση της ισραηλινής πολεμικής επίθεσης στον Λίβανο.

Στην κυπριακή ΑΟΖ εντοπίζονται τα κοιτάσματα Αφροδίτη, Κρόνος (για το οποίο έχει ληφθεί τελική επενδυτική απόφαση ώστε να εξαχθεί μέσω των υποδομών της Αιγύπτου έως το 2028), Γλαύκος, Καλυψώ, Πήγασος και Ζευς. Τα οικόπεδα έχουν μοιραστεί ανάμεσα στις αμερικανικές «Chevron» και «ExxonMobil», στην ιταλική «Eni», στη γαλλική «TotalEnergies», στην αγγλοολλανδική «Shell» και στην κρατική «QatarEnergy». Παρά την παρουσία όλων αυτών των δυτικών μονοπωλίων, η Κύπρος όχι μόνο δεν θωρακίστηκε, αλλά βλέπει την κατοχή να διαιωνίζεται και τις διεκδικήσεις της Τουρκίας να κλιμακώνονται.

Τέλος, όσον αφορά τη χώρα μας,τον Απρίλη του 2027 αναμένεται, όπως ανακοινώθηκε, να ξεκινήσει η ερευνητική γεώτρηση για υδρογονάνθρακες (κοίτασμα μεγέθους 270 δισ. κυβικών μέτρων) στο Οικόπεδο 2 του Ιονίου, με την κοινοπραξία των μονοπωλιακών ομίλων «Εnergean» – «ExxonMobil» – «HELLENiQ ENERGY» να έχει αναλάβει το έργο. Μάλιστα, την εβδομάδα που μας πέρασε, ολοκληρώθηκε η διαδικασία υποβολής «προσφορών» όσον αφορά τις σεισμικές έρευνες για υδρογονάνθρακες σε υπεράκτια οικόπεδα σε δυτική και νότια Ελλάδα.

Υποθαλάσσια ηλεκτρικά καλώδια, ΑΠΕ και «Πόλεμος του Βυθού»

Η σύγκρουση στην Ανατολική Μεσόγειο επεκτείνεται σε βάθος χιλιάδων μέτρων, όπου απλώνονται πανάκριβα υποθαλάσσια καλώδια μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και ψηφιακών δεδομένων, δεμένα άρρηκτα με την «πράσινη μετάβαση» και την «απελευθέρωση» της αγοράς Ενέργειας.

Στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, η διασύνδεση Great Sea Interconnector (GSI) μεταξύ Ισραήλ, Κύπρου και Ελλάδας (Κρήτης), μήκους 900 χλμ. στο τμήμα Κρήτης – Κύπρου, με φορέα υλοποίησης τον ΑΔΜΗΕ και πλειοψηφικό μέτοχο πλέον το γαλλικό επενδυτικό ταμείο «Meridiam», κατασκευαστή τη γαλλική «Nexans» και ευρωπαϊκή επιδότηση 657 εκατ. ευρώ, φορτώνει εκατοντάδες εκατομμύρια στις πλάτες των λαών.

Την ίδια ώρα, οι σχεδιαζόμενες διασυνδέσεις GREGY Interconnector (Ελλάδα – Αίγυπτος, ισχύος 3.000 MW, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού Global Gateway) και Saudi Greek Interconnector (Σαουδική Αραβία – Ελλάδα), σε συνδυασμό με τον σχεδιασμό για γιγαντιαία Υπεράκτια Αιολικά Πάρκα στο Αιγαίο, την Κρήτη και το Ιόνιο, μετατρέπουν τη χώρα σε διάδρομο μεταφοράς «πράσινης» ενέργειας των ευρωπαϊκών μονοπωλίων, την ώρα που στον λαό μένουν τα πανάκριβα τιμολόγια ρεύματος και η καταστροφή του περιβάλλοντος. Απέναντι σε αυτά τα σχέδια, η τουρκική αστική τάξη προωθεί την ανταγωνιστική ηλεκτρική διασύνδεση Τουρκίας – Κατεχόμενης Κύπρου, αξιοποιώντας τα ευρωατλαντικά παζάρια στην περιοχή για να ακυρώσει την Κυπριακή Δημοκρατία και να παγιώσει τη διχοτόμηση του νησιού.

Κρίσιμη είναι και η μάχη για τα υποθαλάσσια τηλεπικοινωνιακά καλώδια (Data Cables), από τα οποία διέρχεται πάνω από το 95%-99% των διηπειρωτικών επικοινωνιών, των διεθνών τραπεζικών συναλλαγών (ύψους περίπου 9,2 τρισ. ευρώ ημερησίως) και των στρατιωτικών δεδομένων. Μεγάλοι τεχνολογικοί κολοσσοί και τηλεπικοινωνιακά μονοπώλια αναπτύσσουν ένα πυκνό δίκτυο στην περιοχή: Το East to Med data Corridor (EMC), που συνδέει Σαουδική Αραβία – Κύπρο – Ελλάδα (Χανιά) – Γαλλία/Ιταλία συνοδευόμενο από μεγάλα Data Centers (με συμμετοχή ΔΕΗ, TTSA κ.ά.), καθώς και το σύστημα Blue-Raman των αμερικανικής Google και ιταλικής Sparkle (Ινδία – Ομάν – Σαουδική Αραβία – Ιορδανία – Ισραήλ – Ελλάδα – Ιταλία – Γαλλία), που σχεδιάστηκε σκόπιμα ώστε να παρακάμπτει την Αίγυπτο και τη Διώρυγα του Σουέζ. Παράλληλα, προστίθενται τα διηπειρωτικά δίκτυα 2Africa και SEA-ME-WE 6 (με συμμετοχή Meta), το σύστημα Medusa (ATMED East DG) και τα καλώδια Κύπρου – Ισραήλ – Αιγύπτου (Tamares North / Cyta).

Η στρατηγική σημασία αυτών των υποδομών οδηγεί στη στρατιωτικοποίηση του βυθού μέσω των ευρωπαϊκών προγραμμάτων «Seabed Warfare» (Πόλεμος του Βυθού). Με προγράμματα όπως τα OceanEye, SHIELD, SOUND2 και UnderSec, η ΕΕ αναπτύσσει υποβρύχια drones, ακουστικούς αισθητήρες και συστήματα τεχνητής νοημοσύνης για τη στρατιωτική επιτήρηση των 1,4 εκατ. χιλιομέτρων υποβρύχιων καλωδίων απέναντι στη Ρωσία, επιβάλλοντας παράλληλα τον αποκλεισμό κινεζικών εταιρειών, όπως η «HMN Technologies», στο πλαίσιο του τεχνολογικού πολέμου Δύσης – Κίνας.

Γεωπολιτικά σχήματα και πολεμική προετοιμασία

Ολοι οι παραπάνω σχεδιασμοί θωρακίζονται πολιτικά, θεσμικά και στρατιωτικά μέσα από ιμπεριαλιστικούς μηχανισμούς και πολεμικές συμμαχίες. Το σχήμα «3+1» (Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και ΗΠΑ) ενισχύθηκε περαιτέρω το 2026 με την ίδρυση του μόνιμου ενεργειακού κέντρου East Med Energy Center (EMEC) στο Πανεπιστήμιο Rice στο Χιούστον των ΗΠΑ, προωθώντας πιο επιθετικά τον αμερικανοΝΑΤΟικό σχεδιασμό στην περιοχή, που περνάει και μέσα από «διευθετήσεις» συνεκμετάλλευσης με την Τουρκία. Αντίστοιχο ρόλο παίζουν το Φόρουμ Φυσικού Αερίου Ανατολικής Μεσογείου (EMGF) με έδρα το Κάιρο (Αίγυπτος, Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, Ιταλία, Γαλλία, Ιορδανία, Παλαιστίνη, με παρατηρητές ΗΠΑ και ΕΕ) και οι πρωτοβουλίες διασύνδεσης Κόλπου – Ανατολικής Μεσογείου (με αιχμή Συρία και Λίβανο), που ενσωματώνουν αραβικά καθεστώτα και Ισραήλ σε ένα ενιαίο μπλοκ πάνω στα συντρίμμια του παλαιστινιακού λαού και ενάντια σε Ρωσία και Ιράν.

Από την πλευρά της, η ΕΕ επιστρατεύει τη στρατηγική «Global Gateway», τον επενδυτικό της βραχίονα ύψους εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ απέναντι στην κινεζική BRI, καθώς και το «Σύμφωνο για τη Μεσόγειο» και την πλατφόρμα T-MED, δένοντας τις χώρες της «Νότιας Γειτονίας» στα ευρωπαϊκά μονοπώλια Ενέργειας και ψηφιακών δικτύων και μετατρέποντάς τες σε δεσμοφύλακες καταστολής των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών. Στο ίδιο πλαίσιο κινείται και το ιταλικό «Σχέδιο Ματέι» ύψους 5,5 δισ. ευρώ (με αιχμή την ιταλική «Eni» στην Αίγυπτο και την προώθηση του Νότιου Διαδρόμου Υδρογόνου – SoutH2), μέσω του οποίου η ιταλική αστική τάξη επιδιώκει να μετατρέψει την Ιταλία στον κεντρικό ενεργειακό κόμβο της Ευρώπης για το αφρικανικό και μεσανατολικό αέριο και υδρογόνο, ανταγωνιζόμενη ευθέως τα αντίστοιχα σχέδια της ελληνικής αστικής τάξης.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών, η τουρκική αστική τάξη κλιμακώνει την προσπάθεια κατοχύρωσης των απαράδεκτων διεκδικήσεών της. Με όχημα το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και το παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο, η Αγκυρα διεκδικεί επαναχάραξη θαλασσίων ζωνών, αμφισβητεί την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ μεγάλων ελληνικών νησιών, επαναφέρει τη θεωρία των «γκρίζων ζωνών», απαιτεί την αποστρατιωτικοποίηση των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου και επιμένει στη διχοτομική λύση «δύο κρατών» στην Κύπρο.

Παράλληλα εργαλεία όπως ο ευρωενωσιακός Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός και τα Θαλάσσια Πάρκα στο Αιγαίο, που σχεδιάστηκαν για τη χαρτογράφηση και μοιρασιά των θαλασσίων ζωνών στα μονοπώλια, αξιοποιούνται ως μοχλός για «διευθετήσεις».

Συνολικά ΗΠΑ – ΝΑΤΟ – ΕΕ όχι μόνο δεν αποτελούν «ασπίδα προστασίας», αλλά αντιμετωπίζουν την Τουρκία ως πολύτιμο στρατηγικό εταίρο και στρώνουν το έδαφος για επώδυνη συνεκμετάλλευση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, την ώρα που η πολυδιαφημισμένη «ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής» της Ελληνογαλλικής Συμφωνίας αποδείχθηκε κενό γράμμα μπροστά στα γαλλο-τουρκικά παζάρια.

Ταυτόχρονα, με τη Λευκή Βίβλο «Readiness 2030» και το σχέδιο «Rearm Europe», επιστρατεύοντας το πολεμικό δάνειο SAFE των 150 δισ. ευρώ και συνολικά εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ για εξοπλισμούς, η πολεμική οικονομία της ΕΕ παίρνει «φωτιά», δεμένη και με τα σχέδια της ιμπεριαλιστικής ένωσης για την περιοχή. Προωθούνται η Στρατηγική για τη Ναυτιλιακή Βιομηχανία και τους Λιμένες, η Ευρωπαϊκή Συμμαχία Λιμένων, η Ευρωπαϊκή Κορβέτα Περιπολίας, τα δίκτυα στρατιωτικής επιτήρησης CISE και MARSUR, καθώς και οι ναυτικές επιχειρήσεις «Ασπίδες» (Ερυθρά Θάλασσα, για την προστασία των εφοπλιστικών πλοίων και του Ισραήλ), «IRINI» (Λιβύη), «ATALANTA» (Ινδικός Ωκεανός) και «Συντονισμένες Θαλάσσιες Παρουσίες».

Η διέξοδος βρίσκεται στην πάλη των λαών

Ο χάρτης της Ανατολικής Μεσογείου αποδεικνύει ότι όλοι οι ανταγωνιζόμενοι διάδρομοι, ανεξάρτητα από τη σφραγίδα ποιου ιμπεριαλιστή φέρουν, υπηρετούν αποκλειστικά τα κέρδη των μονοπωλιακών ομίλων, γίνονται «ναρκοπέδιο» για τα λαϊκά συμφέροντα σε όλα τα επίπεδα.

Οσο οι δρόμοι, τα λιμάνια, τα κοιτάσματα, οι αγωγοί και τα καλώδια βρίσκονται στα χέρια του κεφαλαίου και υποτάσσονται στους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς, οι λαοί θα πληρώνουν το τίμημα με ενεργειακή φτώχεια, φορολεηλασία, ακρωτηριασμό κυριαρχικών δικαιωμάτων και εμπλοκή σε πολεμικά σφαγεία. Γι’ αυτό οι λαοί και τα παιδιά τους δεν έχουν κανένα απολύτως συμφέρον να στοιχηθούν κάτω από ξένες σημαίες, αλλά αντίθετα έχουν μοναδικό συμφέρον να βάλουν τη δική τους σφραγίδα στις εξελίξεις.

Η μοναδική ρεαλιστική διέξοδος βρίσκεται στην οργάνωση της πάλης των λαών, σε σύγκρουση με τις αστικές τάξεις και τις ιμπεριαλιστικές συμμαχίες, για την απεμπλοκή των χωρών από τους ιμπεριαλιστικούς πολέμους και σχεδιασμούς, το κλείσιμο των ξένων στρατιωτικών βάσεων, την επιστροφή όλων των στρατιωτικών αποστολών που βρίσκονται εκτός συνόρων και το μπλοκάρισμα της μεταφοράς πολεμικού υλικού από λιμάνια, τρένα και δρόμους. Για την εργατική εξουσία και τη νέα κοινωνία και οικονομία, τον σοσιαλισμό – κομμουνισμό, όπου ο ορυκτός πλούτος, η Ενέργεια, οι μεταφορές και οι τηλεπικοινωνίες θα αποτελούν κοινωνική ιδιοκτησία, με κεντρικό επιστημονικό σχεδιασμό και εργατικό έλεγχο, υπηρετώντας τις ολοένα και διευρυνόμενες ανάγκες της κοινωνίας και την ειρηνική συνεργασία των λαών της περιοχής.

Κατερίνα ΠΟΛΥΧΡΟΝΑΚΗ

Σάββατο 14 Νοέμβρη 2026 – Κυριακή 15 Νοέμβρη 2026

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ

ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ ΤΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥ ΥΠ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΕΤΡΑ ΤΗΣ ΔΕΘ

Υπερψηφίστηκε από την κυβερνητική πλειοψηφία την Παρασκευή το νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών «Ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, της αποταμίευσης και των επενδύσεων, φορολογικές, μισθολογικές, συνταξιοδοτικές διατάξεις και λοιπές διατάξεις κοινωνικής πολιτικής», που ενσωματώνει τα μέτρα κοστολογημένης κοροϊδίας για τον λαό τα οποία εξήγγειλε στην ΔΕΘ ο Κυρ. Μητσοτάκης, και ταυτόχρονα πλήθος ευνοϊκών για το κεφάλαιο ρυθμίσεων.

Σειρά άρθρων υπερψήφισαν το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ, επιβεβαιώνοντας ότι η αντιπαράθεσή τους με την κυβέρνηση ήταν για στάχτη στα μάτια του κόσμου, όπως καθαρά φάνηκε και από το περιεχόμενό της, που άφησε στο απυρόβλητο την κοινή τους στρατηγική – «μήτρα» των λαϊκών προβλημάτων, τις προτάσεις τους για ημίμετρα στο πλαίσιο των «δημοσιονομικών αντοχών», αλλά και από την κοροϊδία που αναπαρήγαγαν ότι είναι δυνατόν με ένα άλλο μείγμα διαχείρισης και έναν πιο ικανό διαχειριστή η κατάσταση για τον λαό να αλλάξει προς το καλύτερο.

Τις προκλήσεις της κυβερνητικής πλειοψηφίας, που επιχείρησε να παρουσιάσει το νομοσχέδιο σαν «δώρο» στα χειμαζόμενα από την πολιτική της λαϊκά νοικοκυριά, αξιώνοντας και ευχαριστώ, αλλά και τις αυταπάτες που σκόρπισαν τα κόμματα της βολικής αντιπολίτευσης, δεν άφησαν αναπάντητες οι βουλευτές του ΚΚΕ, που ανέδειξαν το πραγματικό περιεχόμενο του νομοσχεδίου, τις διεκδικήσεις του κινήματος για ουσιαστική ανακούφιση του λαού, καθώς και τον δρόμο διεξόδου από τη σημερινή δυσβάστακτη για τον λαό πραγματικότητα, που βρίσκεται σε σύγκρουση με τα «δεδομένα» της καπιταλιστικής κερδοφορίας και του αστικού κράτους.

    

Ο λαός να χαράξει τον δικό του δρόμο απέναντι στα ενεργειακά projects του κεφαλαίου και στην «κοστολόγηση» των αναγκών του

Η ομιλία του ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δ. Κουτσούμπα, στη συζήτηση στη Βουλή

INTIME NEWS

Κυρίες και κύριοι,

Οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών σχετικά με τις έρευνες για το καλώδιο GSI σάς έχουν εκθέσει για μια ακόμη φορά. Και εσάς… Και την αξιοπιστία σας… Και τις «ισχυρές συμμαχίες» σας… Και τα επιχειρήματά σας.

Και μαζί με εσάς έχουν εκθέσει και τα άλλα κόμματα: Από τη σοσιαλδημοκρατία μέχρι την ακροδεξιά. Τις ίδιες δεσμεύσεις υπηρετείτε, ως υποστηρικτές των στόχων της άρχουσας τάξης και των συμμάχων της στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ.

Τι βλέπουμε λοιπόν μπροστά στα μάτια μας;

Το γαλλικό κράτος να γράφει στα παλιά του τα παπούτσια το Διεθνές Δίκαιο και να στέλνει επίσημη γραπτή ενημέρωση στην Τουρκία για έρευνες σε περιοχή ελληνικής υφαλοκρηπίδας! «Ελλάς – Γαλλία – συμμαχία»…

Να θυμίσουμε ότι πρόκειται για τη χώρα στις εταιρείες της οποίας έχετε ακουμπήσει δισεκατομμύρια του ελληνικού λαού, με τις ψήφους όλων σας, για να αγοράζετε φρεγάτες και Rafale. Βέβαια, στην αρχή πουλάτε φούμαρα ότι όλα αυτά είναι για την αμυντική θωράκιση και μετά τα στέλνετε εκτός συνόρων, σε αποστολές πολέμων, που τους ξαναπληρώνει ο ελληνικός λαός μέσω της ενεργειακής ακρίβειας.

Και την ίδια στιγμή που η Γαλλία πουλάει στην Ελλάδα τα Rafale, πουλάει και στην Τουρκία τους πυραύλους που τα καταρρίπτουν. Αλλά και η γαλλική εταιρεία που συμμετέχει στο GSI, και την παρουσιάζατε ξεδιάντροπα ως εγγυητή των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων, την ίδια ώρα έχει σημαντικές επενδύσεις δισεκατομμυρίων ευρώ και στην Τουρκία. «Business as usual»… Ετσι λέγεται αυτό στη γλώσσα την οποία καταλαβαίνετε…

Και όλα αυτά που λέτε, ότι «η ενημέρωση που έγινε είναι μια τυπική διαδικασία, που έχει να κάνει με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα», είναι «άλλα λόγια ν’ αγαπιόμαστε». Το πιο ευγενικό που μπορώ να πω…

Γιατί όλα τα ζητήματα ενημέρωσης και ασφάλειας της ναυσιπλοΐας καλύπτονται από την ελληνική NAVTEX, και τίποτα άλλο δεν χρειαζόταν. Και εννοείται ότι η Τουρκία αξιοποιεί ήδη αυτό το έγγραφο και θα το επικαλείται από δω και πέρα ως απόδειξη ότι αναγνωρίζεται η δικαιοδοσία της στην περιοχή. Γι’ αυτό και το απαίτησε άλλωστε.

Συνδιαχείριση και συνεκμετάλλευση στην πράξη ανάμεσα σε καπιταλιστές – ληστές

Το ερώτημα είναι: Εσείς γιατί το δεχτήκατε; Αλλά και εδώ η απάντηση είναι προφανής. Τα είπε άλλωστε ο ίδιος ο πρωθυπουργός, χωρίς περιστροφές. Πρέπει λέει να βρεθεί μια φόρμουλα ώστε τέτοια έργα διασυνδεσιμότητας να υλοποιούνται, μένοντας έξω από τις αντιπαραθέσεις για τα κυριαρχικά δικαιώματα!

Στην ουσία εννοείτε τα κυριαρχικά δικαιώματα του λαού και της χώρας να μείνουν «στην απέξω», για να προχωρήσουν οι μπίζνες του κεφαλαίου. Γιατί περί αυτού πρόκειται. Και όσα βλέπουμε αυτές τις μέρες είναι όπως φαίνεται το εργαστήριο για να διαμορφωθεί ένα σταθερό μοτίβο τέτοιο από δω και μπρος. Ταιριάζει και με τις προτροπές των άλλων ισχυρών συμμάχων σας, των Αμερικανών, όποτε τους ρωτάνε για τις απαράδεκτες τουρκικές διεκδικήσεις: Σας λένε «βρείτε τα». Και γι’ αυτό τους λέτε και ευχαριστώ κι από πάνω…

Αυτό όμως δεν είναι τίποτα άλλο παρά συνδιαχείριση και συνεκμετάλλευση στην πράξη. Και μετά, πολύ ωραία και πολύ φυσιολογικά θα πείτε στον ελληνικό λαό, εσείς ή όποια κυβέρνηση είναι τότε – πιθανά και κάποια κυβέρνηση συνεργασίας ή ειδικού σκοπού – ότι «αφού έχουμε βρει τον τρόπο να προχωράνε οι δουλειές, ας υπογράψουμε και έναν συμβιβασμό, έστω και επώδυνο για ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, να ξεμπερδεύουμε, τι ψυχή έχει;»…

Μόνο που, δυστυχώς για όλους, ούτε ένας τέτοιος συμβιβασμός θα αποτρέψει την επόμενη ένταση, την επόμενη σύγκρουση. Ισα – ίσα, θα την κάνει ακόμα πιο σφοδρή και ανεξέλεγκτη, γιατί θα έχει συσσωρευτεί περισσότερη καύσιμη ύλη, θα είναι μεγαλύτερο το διακύβευμα, θα έχουν μαζευτεί ακόμα περισσότερα αρπακτικά στην περιοχή μας, που θα έχουν μυριστεί κέρδος.

Γιατί εδώ δεν μιλάμε για συμφωνίες, για συνεκμετάλλευση ανάμεσα σε λαούς, για τα συμφέροντα των λαών. Εδώ μιλάμε για παζάρια και για τσακωμούς ανάμεσα σε καπιταλιστές – ληστές. Και αυτούς ποτέ δεν είναι να τους εμπιστεύεσαι, ούτε πιάνονται φίλοι.

Και, βέβαια, τα καλώδια, οι αγωγοί, οι εξορύξεις είναι έργα και σχεδιασμοί που αντικειμενικά εντάσσονται στον ενεργειακό πόλεμο που διεξάγεται. Εναν πόλεμο στον οποίο είστε σημαιοφόροι στο πλευρό των ΗΠΑ, της ΕΕ και του Ισραήλ, με στόχο την αναβάθμιση μιας εγχώριας ελίτ κερδοσκόπων εκμεταλλευτών. Και αφήστε τα μελοδραματικά για την «ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου», στην οποία – άλλωστε – με ευθύνη των συμμάχων σας παραμένει η 52χρονη κατοχή.

Το καλώδιο δεν είναι «Ελλάδα – Κύπρος», όπως έχετε δώσει προφανώς οδηγία να αναφέρεται παντού, από τα κάθε λογής παπαγαλάκια – προπαγανδιστές σας. Είναι «Ισραήλ – Κύπρος – Ελλάδα – ΕΕ», και βαθαίνει ακόμα περισσότερο την ενεργειακή εξάρτηση της χώρας. Είναι ενταγμένο στην πολιτική της «πράσινης μετάβασης», τα γνωστά «πράσινα άλογα» ή «πράσσειν άλογα» της ΕΕ, που έχει θάψει τον φτηνό εγχώριο λιγνίτη με το έκτρωμα του εμπορίου ρύπων. Είναι μέρος της στρατηγικής των ΗΠΑ για ενεργειακή διαφοροποίηση και προώθηση του δικού τους LNG, που στοχεύει το ρωσικό φυσικό αέριο. Πράγματα δηλαδή που τα πληρώνει ήδη πανάκριβα ο ελληνικός λαός.

Ναι, υπάρχουν και κάποιοι Ελληνες που κερδίζουν χοντρά από όλα αυτά. Είναι η πατρίδα του κεφαλαίου που υπηρετείτε. Και γι’ αυτό πότε προβάλλετε ισχύ στην Ερυθρά Θάλασσα και πότε παζαρεύετε ξεδιάντροπα κυριαρχικά δικαιώματα του λαού. Γι’ αυτό και όλοι σας, ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, κόμμα Τσίπρα και οι δήθεν υπερπατριώτες άλλοι πολιτικάντηδες, χαρακτηρίζετε τον Κάθετο Διάδρομο και το καλώδιο «εθνική υπόθεση» και δεν αρθρώνετε λέξη κριτικής στην ουσία, πέρα από ερωτήματα για τους χειρισμούς.

Εμείς ξεκαθαρίσαμε σε όλους τους τόνους και επαναλαμβάνουμε ότι είμαστε αντίθετοι σε τέτοιους σχεδιασμούς, σε τέτοιου είδους έργα, και θεωρούμε ότι οι εξελίξεις κάνουν σαφές το γιατί. Γιατί, εκτός των άλλων, η άλλη όψη των ενεργειακών projects του κεφαλαίου είναι η ενεργειακή φτώχεια του λαού, που εντείνεται.

Η κυβέρνηση προσπαθεί να πείσει τον λαό να ξεχάσει τα δικαιώματα που διαχρονικά του έχουν κλέψει

Ξέρετε πολύ καλά, κύριοι της κυβέρνησης, ότι η κατάσταση έχει επιδεινωθεί ήδη πάρα πολύ, ακόμα και σε σχέση με τις αρχές Σεπτέμβρη, που ανακοίνωνε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ με τυμπανοκρουσίες τα «κοστολογημένα» του προγράμματα. Οπως έκαναν και τα άλλα κόμματα που συμφωνούν με την κυβέρνηση στην πολιτική των υπερπλεονασμάτων, της πολεμικής οικονομίας και προετοιμασίας, της με κάθε τρόπο ενίσχυσης της κερδοφορίας του κεφαλαίου.

Κοντά στο 6% έφτασε ο πληθωρισμός τον Οκτώβριο και εδώ μέσα ζητάτε να σας πει ο λαός και «ευχαριστώ». Θέλετε να σας χειροκροτήσουμε για κάποια ψίχουλα που επιστρέφετε από την περσινή φοροληστεία, και τα οποία έχουν ήδη εξανεμιστεί πριν καν δοθούν.

Και εν τω μεταξύ, με τον προϋπολογισμό που φέρνετε, σχεδιάζετε να απογειώσετε τη φοροληστεία για του χρόνου, σχεδόν στα 80 δισ. ευρώ, το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος των οποίων το πληρώνουν τα λαϊκά στρώματα, ενώ το μεγάλο κεφάλαιο «φοροδιαφεύγει» διαχρονικά – για να χρησιμοποιήσω και μια αγαπημένη σας λέξη των ημερών. Ομως το κάνει κυρίως νόμιμα, με βάση τους νόμους που έχετε ψηφίσει.

Ταυτόχρονα, προσπαθείτε με ύπουλο τρόπο να πείσετε τον λαό μας να ξεχάσει τα δικαιώματα που όλες οι κυβερνήσεις των τελευταίων ετών τού έχετε κλέψει, και να βολευτεί με κάποια επιδόματα και πασαλείμματα.

Οι εργαζόμενοι την ίδια στιγμή καλούνται να ξεχάσουν τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας, το κατοχυρωμένο 8ωρο, τον 13ο και 14ο μισθό στο Δημόσιο. Να συμβιβαστούν με τους «αλγόριθμους» υπολογισμού του κατώτατου μισθού με βάση την ανταγωνιστικότητα των ομίλων, τα 13ωρα και με ένα κουτσουρεμένο επίδομα στο τέλος του 2027 για τους δημοσίους υπαλλήλους.

Οι αυτοαπασχολούμενοι βιοτέχνες – έμποροι καλούνται να ξεχάσουν το αφορολόγητο των 12.000 ευρώ και να «πανηγυρίσουν» για μια μείωση στα τεκμήρια – που τους φορτώσατε πριν δύο χρόνια και τους έχουν «γονατίσει» – μαζί με την ψηφιακή γραφειοκρατία και τα χρέη που έχουν σε τράπεζες και Δημόσιο.

Οι συνταξιούχοι καλούνται να ξεχάσουν τη 13η και 14η σύνταξη και όσα τους κλέψατε από τις συντάξεις τους και να πουν και «ευχαριστώ» για το επίδομα των 400 ευρώ τον χρόνο, κατά τα πρότυπα της αλήστου μνήμης πρακτικής της κυβέρνησης Τσίπρα.

Οι βιοπαλαιστές αγρότες καλούνται να θεωρήσουν δεδομένο το τεράστιο κόστος παραγωγής και τη ληστεία του μόχθου τους από τους εμποροβιομήχανους και να δεχτούν την απάτη του κ. Μητσοτάκη, που τάζει αφορολόγητο σε άδειες τσέπες.

Υπάρχουν βέβαια και οι πραγματικοί κερδισμένοι, όπως οι τράπεζες, οι οποίες θα επωφεληθούν τα μέγιστα και από τον περιβόητο «κουμπαρά» των παιδιών, καθώς θα μπορούν για χρόνια να λυμαίνονται τα χρήματα που θα «ματώνουν» οι οικογένειες για να τοποθετούν σε «κλειστούς» λογαριασμούς, μαζί με επιπλέον κρατικό χρήμα.

Η διέξοδος για τους λαούς βρίσκεται στον δρόμο της οργανωμένης διεκδίκησης

Μη νομίζετε ότι ο ελληνικός λαός δεν τα βλέπει όλα αυτά. Μπορεί να υπάρχει η κυβερνητική προπαγάνδα… Μπορεί να υπάρχουν καμιά δεκαριά κόμματα που προσπαθούν να τον πείσουν να περιμένει το μεγάλωμα της καπιταλιστικής «πίτας», για να επωφεληθεί κι αυτός και να εγγυώνται στο κεφάλαιο την «κοινωνική ειρήνη»…. Μπορεί να υπάρχει η εργοδοτική τρομοκρατία στους χώρους δουλειάς, και τα καλέσματα να μπουν «τα κεφάλια μέσα» τώρα που παίζονται οι «εθνικές υποθέσεις» του κεφαλαίου… Αλλά υπάρχει και η αντικειμενική πραγματικότητα. Τα αδιέξοδα της καθημερινής ζωής, ο μήνας που δεν βγαίνει, οι ανάγκες που δεν καλύπτονται, η επιθυμία να ζήσουν τα παιδιά μας όπως τους αξίζει τον 21ο αιώνα και όχι χειρότερα από εμάς. Και από αυτά δεν ξεφεύγετε.

Εχουν ήδη εκφραστεί αγωνιστικά με μεγάλες κινητοποιήσεις, όπως το τεράστιο συλλαλητήριο των συνδικάτων στη ΔΕΘ, η ιστορική διεθνής απεργία των λιμενεργατών, οι διαδηλώσεις μαθητών, φοιτητών, εκπαιδευτικών, γονιών.

Θα εκφραστούν ακόμα πιο μαζικά και στην αντιιμπεριαλιστική πορεία του Πολυτεχνείου, για την επέτειο αυτού του μεγάλου ξεσηκωμού, θα εκφραστούν ακόμη πιο μαζικά επίσης στη γενική πανεργατική απεργία της 25ης Νοεμβρίου, μέρα που πρέπει να νεκρώσουν τα πάντα και να ακουστεί δυνατά το «καμία θυσία για τα κέρδη και τους πολέμους τους».

Οπως εκφράζεται η λαϊκή οργή στις τεράστιες απεργίες και διαδηλώσεις στη Γαλλία, στην Ισπανία, στην Ιταλία, στην Πορτογαλία, απέναντι σε κάθε απόχρωσης κυβερνήσεις, από τον κεντρώο Μακρόν έως τον σοσιαλδημοκράτη Σάντσεθ και την ακροδεξιά Μελόνι.

Και από εκεί που λέγατε, κύριοι της κυβέρνησης, «να γίνουμε Ευρώπη», αλλάξατε το τροπάρι και τώρα λέτε «να μη γίνουμε Ευρώπη»! Ενώ κάποιοι άλλοι, που αντιπολιτεύονται με τη σημαία της «κανονικότητας της ΕΕ», τώρα κάνουν τους διαδηλωτές ντεκόρ για τα βιντεάκια τους, αλλά δεν μας λένε γιατί οι λαοί διαδηλώνουν παντού ενάντια σε αυτήν την «κανονικότητα»…

Γιατί παντού τα ίδια τραβάνε οι λαοί, σε πανίσχυρες καπιταλιστικές χώρες που αδυνατούν να επιλύσουν ακόμα και το θέμα της στέγασης για τον λαό, αφού το επιλύουν για τους επενδυτές.

Σε μια ΕΕ που τους καλεί να μη χαλάνε πολύ ρεύμα για να συνεχίζουν αυτοί τις κυρώσεις και τον πόλεμό τους με τη Ρωσία, και να κρύβουν κάτω από τα κρεβάτια τους «κιτ επιβίωσης 72 ωρών»! 72 να ‘ναι οι ώρες τους, τους λέμε εμείς! Αυτή τη σάπια ΕΕ και αυτές τις διεφθαρμένες κυβερνήσεις οι λαοί μπορούν και πρέπει να τους στείλουν στον αγύριστο και να τραβήξουν τον δικό τους δρόμο, με βάση τις δικές τους πραγματικές ανάγκες. Και για να το πετύχουν αυτό, πρέπει να αξιοποιούν κάθε ευκαιρία, κάθε μάχη, κάθε μέρα για να τις αδυνατίζουν και να δυναμώνουν το αντίπαλο δέος, που ευτυχώς στην Ελλάδα υπάρχει… Και είναι το λαϊκό κίνημα. Είναι το ΚΚΕ.

    

Ψίχουλα για τα λαϊκά νοικοκυριά, φαγοπότι για το κεφάλαιο

Απάντηση στην προσπάθεια της κυβερνητικής πλειοψηφίας «ο λαός να λέει και ευχαριστώ», με τον ισχυρισμό ότι σε ένα περιβάλλον αναταραχής η Ελλάδα «νομοθετεί για να βοηθήσει τους πολίτες να ανταποκριθούν όσο το δυνατόν περισσότερο στις προκλήσεις της εποχής», έδωσε ο Νίκος Εξαρχος.

«Δεν μας είπατε ποιες είναι αυτές οι προκλήσεις, που τις εμφανίζετε περίπου σαν φυσικό φαινόμενο και επιβάλλουν στις βασικές ανάγκες του λαού να υπάρχει αυτό το “όσο το δυνατόν”. Οσο το δυνατόν μισθοί και συντάξεις, όσο το δυνατόν να έχουμε στέγη, όσο το δυνατόν να καλύπτονται οι λαϊκές ανάγκες για Υγεία, Παιδεία, Κοινωνική Πρόνοια. Οσο το δυνατόν δηλαδή για τους πολλούς να βγαίνει ο μήνας. Και όλα αυτά τα “όσο το δυνατόν” σε μια εποχή που η επιστήμη, η τεχνολογία, η παραγωγικότητα έχουν φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα», σημείωσε.

«Το δικό σας “όσο το δυνατόν” καθορίζεται από το τι περισσεύει από τις ανάγκες σας στην πολεμική οικονομία και βιομηχανία, από τα πακέτα στήριξης στους ομίλους, τα διάφορα Ταμεία Ανάκαμψης, τα θαλασσοδάνεια, τη φοροασυλία, τα προνόμια δηλαδή που απολαμβάνουν για να στηριχτούν τα κέρδη και η ανταγωνιστικότητά τους», πρόσθεσε.

«Και έχετε το θράσος να μιλάτε για αντοχές της οικονομίας, για κοστολογημένα προγράμματα, να πετάτε εδώ μέσα κάποιες προεκλογικές ρουκέτες, δήθεν κάποιες παροχές (…). Τα κέρδη όμως και τα υπερκέρδη του κεφαλαίου πότε θα τα κοστολογήσετε; Πότε θα τα φορολογήσετε; Φυσικά, ποτέ. Γιατί αυτά για εσάς είναι τα άγια των αγίων. Δεν τα αγγίζετε», τόνισε.

Τέλος παρέθεσε τα αιτήματα της πανελλαδικής απεργίας στις 25 Νοέμβρη, επισημαίνοντας ότι συγκρούονται με τη στρατηγική του κεφαλαίου: «Αυτοί οι αγώνες ανοίγουν τον δρόμο για τη συνολική ανατροπή της βάρβαρης πολιτικής και φωτίζουν τη μοναδική προοπτική για τους ανθρώπους του μόχθου».

Κοροϊδία τα μέτρα για τους αγρότες

Την κλοπή του μόχθου του λαού, στον οποίο πετιέται ένα ψαροκόκαλο από το φαγοπότι που έχουν στήσει οι επιχειρηματικοί όμιλοι, κατήγγειλε ο Βασίλης Μεταξάς.

Χαρακτήρισε κοροϊδία τα μέτρα για τους αγρότες, τονίζοντας ότι αυτά αφορούν 1 στους 5, όταν τη μεγάλη πλειοψηφία η ακολουθούμενη πολιτική τη διώχνει από το χωράφι.

Σχολιάζοντας την αποστροφή του υπουργού Οικονομικών ότι με τα μέτρα επιστρέφει η πρόοδος στην ίδια την κοινωνία, τόνισε: «Μάλιστα, λοιπόν! Επιστρέφει στην κοινωνία. Και στους αγρότες, φαντάζομαι, εννοείτε. Είναι κι αυτοί κοινωνία. Εξηγήστε το εξής: Πώς γίνεται όλες οι τιμές να αυξάνονται, να έχουμε πληθωρισμό στο 5,7%, οι εταιρείες των σούπερ μάρκετ να έχουν τζίρο στο 9μηνο 12,8 δισ., αυξημένο κατά 6,4% από πέρυσι… Πώς γίνεται, λοιπόν, σε αυτά που τρώμε, που καταναλώνουμε, όλοι αυτοί να βγάζουν παραπάνω, να τα πληρώνουμε παραπάνω και με βάση τα δικά σας στοιχεία, της ΕΛΣΤΑΤ, οι τιμές παραγωγού να έχουν πέσει 8,4% σε ετήσια βάση, με τη φυτική παραγωγή να κάνει βουτιά 9,9% και τα φρούτα να κατρακυλούν έως και 24,6%!

Δηλαδή ο αγρότης πουλά πιο κάτω από τις περσινές τιμές και τα σούπερ μάρκετ έχουν αύξηση του τζίρου, ο πληθωρισμός είναι στο 5,7% και όλος ο κόσμος αγοράζει τα τρόφιμα ακόμα πιο ακριβά!

Ποια πρόοδο που επιστρέφει στην κοινωνία έχουμε εδώ;

Εκτός αν εννοείτε τις τιμές στο πετρέλαιο, στο κόστος παραγωγής, στα αγροτικά εφόδια, στα λιπάσματα, στο νερό. Ναι! Αυτά αυξήθηκαν! Αλλά αυτά τα πληρώνει ο αγρότης! Δεν τα παίρνει! Ποιος τα παίρνει; Οι εταιρείες παραγωγής εφοδίων, λιπασμάτων, τα διυλιστήρια, οι ενεργειακοί όμιλοι!

Ποια πρόοδος, λοιπόν; ‘Η μάλλον καλύτερα …πρόοδος για ποιον; Για το κεφάλαιο! Ακριβώς γιατί στον καπιταλισμό αν δεν είσαι μονοπώλιο, τότε πληρώνεις, θυσιάζεσαι, μοχθείς για να σου κλέβουν αυτά τον πλούτο!».

Χάντρες και καθρεφτάκια τα δήθεν κοινωνικά μέτρα

Με χάντρες και καθρεφτάκια σε ιθαγενείς παρομοίασε τα δήθεν «κοινωνικά μέτρα» της κυβέρνησης η Σεμίνα Διγενή. «Μοιράζουν ψευτοδώρα, έχοντας καταληστεύσει τα πάντα και απαιτώντας από εμάς που πληρώνουμε τον λογαριασμό να πούμε και ευχαριστώ. Μόνο που ο λαός δεν είναι ούτε επαίτης ούτε αμνήμων, και η αξιοπρέπειά του δεν εξαργυρώνεται με προεκλογικά κουπόνια», σημείωσε, προσθέτοντας πως όταν πρόκειται για τους επιχειρηματικούς ομίλους η κυβέρνηση «ανοίγει διάπλατα το δημόσιο ταμείο. Οταν πρόκειται για τον λαό, επιλέγει το σταγονόμετρο».

Ειδική αναφορά έκανε στις τρίτεκνες οικογένειες και στις υποτιθέμενες φοροελαφρύνσεις. «Ξέρετε μήπως πόσο κοστίζει σήμερα να μεγαλώνει κάποιος τρία παιδιά; Στέγη, τρόφιμα, μετακινήσεις, φροντιστήρια, παιδικοί σταθμοί; Αυτού του τύπου οι οικογένειες δεν χρειάζονται την προεκλογική σας “ευαισθησία”. Χρειάζονται χρόνο, εισόδημα και δημόσιες υπηρεσίες», είπε, συμπληρώνοντας για τους ανθρώπους με αναπηρία και τους ανασφάλιστους υπερήλικες: «Ανακοινώνετε δήθεν αυξήσεις, αποσιωπώντας τους εξευτελιστικούς αποκλεισμούς. Ανθρωποι με βαριές παθήσεις περνούν διαρκώς από επιτροπές για να αποδείξουν το αυτονόητο. Η αξιοπρέπεια δεν μπορεί να μετριέται με ποσοστά περικοπών και εισοδηματικούς κόφτες. Απαιτούμε ουσιαστική αύξηση, τουλάχιστον διπλασιασμό των αναπηρικών επιδομάτων και δίκαιη αναγνώριση».

Αναφέρθηκε επίσης στα αιτήματα για επαναφορά 13ου – 14ου μισθού σε δημόσιους υπαλλήλους και 13ης – 14ης σύνταξης σε συνταξιούχους, κατάργηση της τεκμαρτής φορολόγησης για τους αυτοαπασχολούμενους, ενώ παρέθεσε την πρόταση του ΚΚΕ για: Κατάργηση του ΦΠΑ στα βασικά είδη κατανάλωσης και των ειδικών φόρων σε καύσιμα και Ενέργεια. Πλαφόν στις τιμές. Αφορολόγητο 12.000 ευρώ για μισθωτούς, συνταξιούχους και αυτοαπασχολούμενους, με επιπλέον 3.000 για κάθε παιδί. Κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για τη λαϊκή κατοικία. Ουσιαστική χρηματοδότηση Υγείας, Παιδείας και Μεταφορών.

Συμπολίτευση στην εξαπάτηση με το «ευαγγέλιο» των κοστολογημένων προγραμμάτων

«Μέσα σε έναν χρόνο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, ο λαός μας πληρώνει ακριβότερο κατά 80% το φυσικό αέριο, 37% το πετρέλαιο θέρμανσης, 40% το πετρέλαιο κίνησης, 25% τη βενζίνη. Σε ένα εξάμηνο έσκασαν στα δισεκατομμύρια: “Motor Oil” 322, “Helleniq Energy” 207, ΔΕΗ 100, “Energean” 45, “Metlen” 25», επεσήμανε ο Λεωνίδας Στολτίδης.

Σχολιάζοντας την παραδοχή της ΝΔ για «τη συμφωνία της αντιπολίτευσης για τον δημοσιονομικό χώρο», τόνισε ότι αυτό είναι ο ορισμός της συμπολίτευσης, ο ορισμός της εξαπάτησης του λαού με το «ευαγγέλιο» των κοστολογημένων προγραμμάτων, «που σας το κουνάει η ΝΔ και δεν τολμάτε να πείτε κουβέντα».

Συνεχίζοντας εξήγησε τι σημαίνουν για τον λαό τα προνόμια του κεφαλαίου: Με τα δισ. των φοροαπαλλαγών του, των κάθε είδους επιδοτήσεων προς τους ομίλους, των ΝΑΤΟικών εξοπλισμών, θα μπορούσαν να αποδοθούν 13ος – 14ος μισθός και σύνταξη, να κατασκευαστούν όλα τα αναγκαία αντιπλημμυρικά, να προσληφθεί απαραίτητο προσωπικό σε Υγεία και Παιδεία, να φτιαχτούν φοιτητικές εστίες για όλους, εργατικές κατοικίες κ.λπ. Και με τα δισ. των ληξιπρόθεσμων οφειλών ομίλων θα μπορούσαν να ικανοποιηθούν αιτήματα αυτοαπασχολούμενων επαγγελματιών, αγροτών.

Σημείωσε ακόμα ότι το κόστος των καυσίμων μπορεί να μειωθεί δραστικά αν θιγούν φόροι και κέρδη, το ρεύμα να γίνει πάμφθηνο αν επανέλθει ο λιγνίτης, αν καταργηθούν ΦΠΑ και ΕΦΚ.

Ωστόσο – τόνισε – πέρα από το ΚΚΕ κανένα κόμμα δεν μιλάει για τίποτα απ’ αυτά. «Μέρες συζητήσεων και από κανέναν σας δεν ακούστηκε μία λέξη για κεφάλαιο, επιχειρηματικούς ομίλους, τραπεζίτες, βιομηχάνους, εφοπλιστές, σουπερμαρκετάδες, ούτε μία λέξη, λες και ζούμε στον σοσιαλισμό», είπε χαρακτηριστικά.

Κλείνοντας κάλεσε τον λαό να δει ότι τιμωρία στην κυβέρνηση Μητσοτάκη και στην πολιτική του δεν μπορεί να δοθεί με τα κοστολογημένα προγράμματα των ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, Τσίπρα, Ελληνικής Λύσης, Πλεύσης, «Νίκης» κ.λπ. Να «εξουδετερώσει» τα κοστολογημένα τους προγράμματα με συμμετοχή στην πανελλαδική πανεργατική απεργία στις 25 Νοέμβρη.

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο πολιτισμός σε σκοτεινούς καιρούς

«Ρωγμή στην Αγριότητα», του Γ. Κλεφτογιάννη (ακουαρέλα σε χαρτί)
«Ρωγμή στην Αγριότητα», του Γ. Κλεφτογιάννη (ακουαρέλα σε χαρτί)

Ο ρόλος του πολιτισμού στην πολεμική προετοιμασία δεν είναι ευκαταφρόνητος, αν πάρουμε υπόψη ότι και ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Ελλάδα τον μνημόνευσε ως έναν από τους πέντε άξονες του «Στρατηγικού Διαλόγου» Ελλάδας – ΗΠΑ. Το 2018, που η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ υπέγραψε αυτήν τη συμφωνία, είχε εκτιμηθεί ότι το σκέλος της για τον πολιτισμό αφορά τη βελτίωση της αρνητικής εικόνας των ΗΠΑ στη χώρα μας. Από τότε κύλισε πολύ νερό στο αυλάκι, γεγονός που μας επιτρέπει σήμερα να προσεγγίσουμε πιο σφαιρικά ορισμένες πλευρές από τη σχέση του πολιτισμού με τις ιμπεριαλιστικές στοχεύσεις και συμμαχίες, και ειδικότερα τη συμμαχία Ελλάδας – ΗΠΑ – ΝΑΤΟ.

Πολιτική Αγωγή πολέμου

Καθόλου συμπτωματικά, τούτη την περίοδο με αφορμή τα 250 χρόνια από την κήρυξη της αμερικανικής ανεξαρτησίας ξετυλίγεται μια καμπάνια που παρουσιάζει τις ΗΠΑ ούτε λίγο ούτε πολύ ως περιούσιο κληρονόμο και συνεχιστή των αρχαιοελληνικών δημοκρατικών ιδεωδών, με αποστολή την υπεράσπιση του «ελεύθερου κόσμου» στα πέρατα της Γης. Ενα αφήγημα που παρότι έχει ξεφτίσει, δεν έχει εγκαταλειφθεί. Δεν είναι τυχαία η επιλογή του διεθνώς πιο συμβολικού για τη γέννηση της Δημοκρατίας αρχαιολογικού χώρου, της Πνύκας, ως το καταλληλότερο σκηνικό για να εκφωνήσει ο Ρούμπιο την ομιλία του, μια ομιλία από την οποία αν αφαιρεθούν η άφθονη φιλολογία, η κολακεία και η πλήρης αποϊστορικοποίηση, μένει νέτη – σκέτη και στεγνή η προτροπή: Εν ονόματι των αρχαίων προγόνων σας, πάτε να σκοτωθείτε για να μη χάσει η Αμερική την πρωτοκαθεδρία!

Προφανώς είναι μια ατυχής προσπάθεια να συγκινηθεί το «τρυφηλό», «μαθημένο στις απολαύσεις και στην εύκολη ζωή» 70% της νεολαίας μας, που σε πρόσφατη δημοσκόπηση απάντησε ότι δεν θέλει να πολεμήσει για τους συμμάχους. Φαίνεται πως δύσκολα θα αξιωθούμε «να γίνουμε Ισραήλ», με τον λαό στο χακί, ανθεκτικό, λιτοδίαιτο και εμποτισμένο με την κουλτούρα των φέρετρων. Ακριβώς δηλαδή όπως μας ονειρεύονται η αστική τάξη της χώρας και οι σύμμαχοί της, που παίρνουν μέτρα να μας μυήσουν από τα γεννοφάσκια μας στο πνεύμα της «νέας γεωπολιτικής εποχής», όπου ο κόσμος ξαναμοιράζεται και ο πόλεμος καλοκάθεται, ποιος ξέρει για πόσο.

Δεν είναι λίγες στις μέρες μας οι πολιτιστικές – επιμορφωτικές πρωτοβουλίες που αναπτύσσουν οι ΗΠΑ και άλλα πολιτιστικά κέντρα (με πρώτα τα στενά διασυνδεδεμένα με τις ΗΠΑ εφοπλιστικά πολιτιστικά ιδρύματα, όπως το Κέντρο Πολιτισμού Σταύρος Νιάρχος) γύρω από τη θελκτική για τους περισσότερους ανθρώπους έννοια της «δημοκρατίας». Μια δημοκρατία που παρουσιάζεται αφηρημένα, υπεράνω κοινωνικών τάξεων και σχέσεων παραγωγής, ως αδιαφιλονίκητο τεκμήριο υπεροχής της «Δύσης» απέναντι σε κάθε είδους «ολοκληρωτισμό». Μέσα από αυτό το πρίσμα – που τροφοδοτεί τον αντικομμουνισμό και στον χώρο της Τέχνης – προκύπτει αβίαστα το συμπέρασμα ότι η υπεράσπιση αυτής της δημοκρατίας παρουσιάζεται ως συλλογικό καθήκον και ατομική ευθύνη του καθενός.

Σίγουρα δεν είναι καινούργια η προσπάθεια να εξιδανικευτεί η αστική δημοκρατία, η κύρια πολιτική μορφή με την οποία ασκείται αλλά και νομιμοποιείται η κυριαρχία της αστικής τάξης πάνω στην εργατική και στα άλλα λαϊκά στρώματα. Καινούργια είναι η εντατικότητα και προπαντός η ξεδιαντροπιά της προπαγάνδας, που καλεί τον εργαζόμενο λαό να εκπαιδευτεί όχι μόνο στρατιωτικά αλλά και ιδεολογικά – πολιτικά για να υπερασπιστεί την εχθρική προς τον ίδιο «δημοκρατία» ως ένα από τα ζωτικότερα πεδία «προετοιμασίας της κοινωνίας για κρίση», που δεν είναι μόνο ο πόλεμος. Είναι όλα όσα μπορεί να τον συνοδέψουν, με πρώτη την πιθανότητα λαϊκής εξέγερσης. Μια ιδέα που έρχεται και επανέρχεται στα χαρτιά και στα φιρμάνια των ιμπεριαλιστικών οργανισμών, ανατριχιαστική και εφιαλτική όσο και η τρομοκρατία, καθώς απ’ όλες τις έγνοιες και τους καημούς αυτός είναι ο μεγαλύτερος για την εξουσία του κέρδους και της εκμετάλλευσης.

Η δυσπιστία απέναντι στους αστικούς θεσμούς, η κοινωνική πόλωση, η αμφισβήτηση της διακυβέρνησης είναι ορισμένες από τις «απειλές» που καλείται να αποσοβήσει η ενεργητική συμμετοχή των πολιτών, θωρακίζοντας την «κοινωνική συνοχή», τη «δημοκρατική ανθεκτικότητα», την «άμυνα και ασφάλεια».

Πόλεμος και πολιτιστική διπλωματία

Εντυπωσιακά για τον ρόλο του πολιτισμού στην πολεμική προετοιμασία είναι τα συμπεράσματα στα οποία μπορεί να οδηγηθεί κανείς παρατηρώντας τον χάρτη των κρατών με τα οποία η Ελλάδα το τελευταίο δίχρονο σύναψε, ανανέωσε ή πρόκειται άμεσα να επικαιροποιήσει πολιτιστικές συμφωνίες. Τα κράτη αυτά – μαζί με τις ΗΠΑ, η ανανέωση της πολιτιστικής συμφωνίας με τις οποίες έγινε τον Οκτώβρη 2026, στο πλαίσιο του 6ο γύρου του «Στρατηγικού Διαλόγου» – είναι τα ακόλουθα:

α) Στην Ανατολική Μεσόγειο τα άλλα δύο μέλη του ιμπεριαλιστικού άξονα Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, δηλαδή το Ισραήλ, από κοντά και το Πατριαρχείο της Ιερουσαλήμ (Σεπτέμβρης 2026), και η Κύπρος (Αύγουστος 2024).

β) Στα Βαλκάνια είναι η Αλβανία μαζί με τη Βόρεια Μακεδονία (Οκτώβρης 2026 για Πρέσπες και έπεται συνέχεια), η Ρουμανία (2025, εκκίνηση συνομιλιών για επικαιροποίηση πολύ παλιότερης συμφωνίας), η Βουλγαρία (Οκτώβρης 2026) και η Σερβία (Οκτώβρης 2026), οι χώρες δηλαδή μέσα από τις οποίες σχεδιάζεται να περάσει ο Κάθετος Διάδρομος για το αμερικανικό LNG (η Aλβανία αποχώρησε πρόσφατα από τη συμμετοχή της στη διέλευση του αγωγού)1.

Γίνεται έτσι φανερό ότι ο πολιτισμός είναι απαραίτητο εργαλείο στην προσπάθεια της αστικής τάξης να αναβαθμιστεί οικονομικά και γεωπολιτικά στον παγκόσμιο καταμερισμό, αναλαμβάνοντας να καλλιεργήσει σχέσεις εμπιστοσύνης απαραίτητες για να προωθηθούν συμφέρουσες συμμαχίες. Σ’ αυτό το πνεύμα οι πολιτιστικές συμφωνίες, και πολύ περισσότερο η επιστροφή κλεμμένων αρχαιολογικών θησαυρών, δεν είναι αθώες και πρόσφορες για πανηγυρισμούς. Αλλωστε, τα κράτη που έκαναν πρώτα επιστροφή αρχαιοτήτων στην Ελλάδα – ελάχιστων μπροστά στον όγκο που κατέχουν – είναι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, αυτά δηλαδή που πριν απ’ όλα έχουν συμφέρον να εξαγνιστούν για τις αιματηρές επεμβάσεις τους.

Με άλλα λόγια, οι πολιτιστικές σχέσεις είναι βασικός παράγοντας για να γίνουν κοινωνικά αποδεκτές και ιστορικά δικαιολογημένες οι οικονομικές, ενεργειακές, ιμπεριαλιστικές συμμαχίες και συναλλαγές.

Ο πολιτισμός στην πολεμική οικονομία

Εύλογα θα αναρωτηθεί κάποιος γιατί οι ΗΠΑ δείχνουν τόσο μεγάλο ενδιαφέρον για την καταπολέμηση της αρχαιοκαπηλίας. Ενας από τους σοβαρότερους λόγους είναι η εξυγίανση της αγοράς Τέχνης, η οποία έχει το πλεονέκτημα να είναι περισσότερο ανθεκτική στον πληθωρισμό και στις οικονομικές κρίσεις, σημειώνοντας παράλληλα εντυπωσιακή ταχύτητα ανάκαμψης. Οι ΗΠΑ αποτελούν τη χώρα που υποδέχεται το μεγαλύτερο μέρος των αρχαιοτήτων και γενικότερα έργων Τέχνης, κατέχοντας το 46% στην αγορά Τέχνης, την ίδια στιγμή που η Κίνα κατέχει μόλις το 14%. Στη φάση πολεμικών συγκρούσεων και πιθανότητας γενικευμένου πολέμου, όπου οι παράνομες ανασκαφές και το λαθρεμπόριο αρχαιοτήτων αναμφίβολα θα γιγαντωθούν, αποκτά ακόμα μεγαλύτερη σημασία η διασφάλιση της φήμης μουσείων, γκαλερί, οίκων δημοπρασιών, γενικότερα η προστασία του κεφαλαίου στο επενδυτικό καταφύγιο της Τέχνης.

Μνημεία και καταστολή

Το ενδιαφέρον για την προστασία των μνημείων από την αρχαιοκαπηλία έχει όμως και μία ακόμα διάσταση, που η σημασία της αυξάνεται σε πολεμικούς καιρούς.

Είναι η εφαρμογή και ενίσχυση του δικτύου συγκέντρωσης και ανάλυσης πληροφοριών με πρόσχημα την καταπολέμηση της αρχαιοκαπηλίας, για τη διαφύλαξη της «εθνικής ασφάλειας» απέναντι στον «εχθρό λαό» σε μια ενδεχόμενη κοινωνική έκρηξη.

Η πτυχή αυτή έχει ισχυρή βάση για χώρους με έντονο ιστορικό ή θρησκευτικό συμβολισμό. Αποδεδειγμένα τα μνημεία συνδέονται συχνά με λαϊκές διαμαρτυρίες, επειδή συμβολίζουν την Ιστορία, την εξουσία, τους αγώνες, τις αξίες, τα ιδανικά, τη μνήμη ενός λαού. Εχουν τη δύναμη να λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά για την ορμή και την αποφασιστικότητα ενός αγώνα, ακόμα και να συμβάλουν στην πυροδότηση ανατρεπτικών καταστάσεων.

Υπάρχουν διεθνώς πολύ χαρακτηριστικά ιστορικά και σύγχρονα παραδείγματα όπου η ασφάλεια μνημείων συνδέεται άμεσα με την πρόληψη και την καταστολή κοινωνικών αγώνων. Θυμίζουμε ότι η αναγραφή στον χώρο μπροστά από το μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη των ονομάτων των νεκρών στο έγκλημα των Τεμπών χρησιμοποιήθηκε ως πρόφαση για να απαγορευτούν οι συγκεντρώσεις μπροστά στη Βουλή. Επίσης, το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά σταδιακά σε ριζική αναβάθμιση των συστημάτων ασφαλείας της Ακρόπολης, εγκαθιστώντας ένα ολοκληρωμένο δίκτυο με πάνω από 150 υπερσύγχρονες κάμερες 24ωρης παρακολούθησης και συστήματα ανίχνευσης που καλύπτουν τυφλά σημεία, ώστε να αποτρέπονται όχι μόνο οι επίδοξοι αρχαιοκάπηλοι αλλά και ακτιβιστικές ενέργειες, όπως κρέμασμα πανό2. Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και οι πρόσφατες απαγορεύσεις και αυστηροί περιορισμοί στον φετινό εορτασμό του Πολυτεχνείου. Η πρόσφατη πρόσληψη 300 «ειδικών φρουρών» στην ΕΛ.ΑΣ. για τη φύλαξη των μουσείων δεν μπορεί να θεωρηθεί ασύνδετη από αυτές τις εξελίξεις.

Τίποτα δεν προκύπτει τόσο καθαρά από την παραπάνω συνοπτική παρουσίαση των τομέων όπου επιδίδεται σήμερα η αστική πολιτιστική πολιτική, όσο η κρίσιμη επιρροή του πολιτισμού στην ανθρώπινη συνείδηση.

Πάνω σ’ αυτό το θέμα συγκρούεται – κρυμμένη κάτω από τα μπιχλιμπίδια της αστικής «δημοκρατίας» – η τρομακτική, βάρβαρη, σάπια κουλτούρα του πολέμου και της εκμετάλλευσης με την κουλτούρα των πιο προωθημένων ιδανικών και του πιο επείγοντος αιτήματος της ανθρωπότητας για δίκιο, ελευθερία, καθολική ευημερία, αλληλεγγύη και φιλία των λαών.

Με τα υλικά αυτής της δεύτερης κουλτούρας χτίστηκαν τα πιο ωραία μνημεία. Ο απεργός καπνεργάτης τον Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη, ο αντάρτης του ΕΛΑΣ στο Περτούλι, οι 200 στον τοίχο της Καισαριανής, οι εξόριστοι στη Μακρόνησο, οι μαχητές του ΔΣΕ στη Φλώρινα, το κεφάλι του φοιτητή στο προαύλιο του Πολυτεχνείου και άλλα πολλά, ποτέ δεν θα γίνουν δικά τους, με όσες κάμερες, πομπούς, καλώδια κι αν τα περικυκλώσουν. Τόσα και πολύ περισσότερα μνημεία θα χτιστούν για να υμνούν τη μεγάλη πάλη των τάξεων, που δεν παύει, ούτε γνωρίζει ανακωχές σε καιρούς πολέμου, με κορυφαίο το πιο λαμπρό, το πιο επιβλητικό, το πιο μεγάλο, το αγέρωχο μνημείο της Σοσιαλιστικής Επανάστασης του 21ου αιώνα.

Παραπομπές:

1. Πολιτιστικές συμφωνίες το ίδιο διάστημα έχει υπογράψει η Ελλάδα με την Κίνα και την Τουρκία, για ευνόητους λόγους (COSCO, συνεκμετάλλευση θαλάσσιων ζωνών).

2. https://www.kathimerini.gr/culture/561922768/akropoli-150-kameres-kai-control-room-neo-sygchrono-systima-asfaleias/, εφημερίδα «Καθημερινή» (23/6/2022): «Ας ελπίσουμε ότι το νέο σύστημα φύλαξης θα λειτουργήσει και αποτρεπτικά σε όσους σκεφτούν να εκμεταλλευτούν την οικουμενικότητα της Ακρόπολης για να περάσουν τα πολιτικά ή τα οπαδικά τους συνθήματα».

Της Ελένης ΜΗΛΙΑΡΟΝΙΚΟΛΑΚΗ*
*Η Ελ. Μηλιαρονικολάκη είναι μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνη του Τμήματος Πολιτισμού της ΚΕ

Διακήρυξη της ΚΕ του ΚΚΕ για τα 80 χρόνια από την έναρξη της εποποιΐας του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας

Μνημεία & Μουσεία Αγώνων του Λαού
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ
Ο καθημερινός ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1 ευρώ

Τελευταία νέα902.gr

15:35

Αποχαιρετούν με θλίψη τον σ. Κώστα Μάλλιο

15:03

Πλούσια δραστηριότητα στον χώρο του «κόκκινου Αερόστατου» στο Πολυτεχνείο (ΦΩΤΟ)

14:42

Κατάθεση στεφάνων στο Πολυτεχνείο από το ΠΑΜΕ, Σωματεία, νέους στρατευμένους και άλλους φορείς (ΦΩΤΟ)

14:19

Συστηματικά ετοιμάζεται ο επόμενος γύρος του πολέμου στη Μέση Ανατολή – Το Ιράν επιτέθηκε σε αμερικανική στρατιωτική βάση στο Μπαχρέιν

13:56

Σύγχρονα μηνύματα και συμπεράσματα στην έκθεση της ΚΝΕ στον ιστορικό χώρο του Πολυτεχνείου (ΦΩΤΟ)

Διαβάστε στο «Ρ»

Θέματα & αφιερώματα

Πηγή : Ριζοσπαστης 14 – 15 / 11 – 2026

Κοινοποιήστε

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *