1848
Γεννιέται ο Πολ Γκωγκέν (Eugène Henri Paul Gauguin), Γάλλος μεταϊμπρεσιονιστής ζωγράφος.
Ο Γκωγκέν, με καταγωγή από Ισπανούς αποίκους στη Λατινική Αμερική, πέρασε τα παιδικά του χρόνια στην πρωτεύουσα του Περού, Λίμα.
Σπούδασε στην Ορλεάνη της Γαλλίας και αμέσως μετά ταξίδεψε ανά τον κόσμο με εμπορικά πλοία και αργότερα με το Γαλλικό Ναυτικό για ένα διάστημα περίπου έξι ετών.
Επέστρεψε στη Γαλλία το 1870, όπου και εργάστηκε ως βοηθός χρηματιστή. Παράλληλα με αυτή την ιδιότητά του, περνούσε μέρος του χρόνου του ζωγραφίζοντας με τον Καμίλ Πισαρό και τον Πωλ Σεζάν.
Αν και οι πρώτες προσπάθειές του ήταν αδέξιες, σημείωσε σταδιακά αξιοσημείωτη πρόοδο.
Την περίοδο 1876–1886, ο Γκωγκέν βρίσκονταν σε επαφή με τους ιμπρεσιονιστές καλλιτέχνες και συμμετείχε με έργα του στις εκθέσεις τους.
Το 1884 μετακόμισε με την οικογένειά του στην Κοπεγχάγη, όπου προσπάθησε να ακολουθήσει, χωρίς όμως επιτυχία, επαγγελματική σταδιοδρομία στις επιχειρήσεις. Τελικά, επέστρεψε στο Παρίσι το 1885, αφήνοντας την οικογένειά του στη Δανία και αποφασισμένος να αφοσιωθεί ολοκληρωτικά στη ζωγραφική. Χωρίς επαρκείς πόρους επιβίωσης, η σύζυγος και τα παιδιά του επέστρεψαν στην οικογένειά της.
Την περίοδο 1886–1891, ο Γκωγκέν έζησε κυρίως στην περιοχή της Βρετάνης, όπου ζούσαν επίσης αρκετοί πειραματικοί ζωγράφοι που εντάσσονται συχνά στη λεγόμενη «Σχολή της Pont-Aven». Επηρεασμένος από τον ζωγράφο Εμίλ Μπερνάρ, ο Γκωγκέν μετάβαλε σημαντικά το ύφος της ζωγραφικής του. Τα κύρια χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ζωγραφικής του έγιναν η χρήση μεγάλων επιφανειών και έντονων χρωμάτων. Ο Γκωγκέν δήλωνε πλέον απογοητευμένος από τον ιμπρεσιονισμό και στράφηκε περισσότερο στην αφρικανική τέχνη και την τέχνη της Ασίας. Παράλληλα γύρω στο 1888, ήρθε σε επαφή με το έργο του Βίνσεντ βαν Γκογκ, έργο το οποίο αναγνώρισε ως ιδιαίτερα σημαντικό, και συνδέθηκε φιλικά μαζί του, τόσο ώστε να συγκατοικήσουν για 2 μήνες στην Αρλ.
Εξαιτίας όμως της κατάθλιψης από την οποία έπασχαν αμφότεροι, η συγκατοίκηση αυτή κατέληξε σε έντονη διαμάχη μεταξύ τους με αποτέλεσμα ο βαν Γκογκ να κόψει μέρος του αριστερού αυτιού του, αφού προηγουμένως είχε απειλήσει να σκοτώσει τον Γκωγκέν.
Σε κακή ψυχολογική κατάσταση, ο Γκωγκέν εγκατέλειψε την Ευρώπη το 1891, για να ταξιδέψει στην Πολυνησία.
Αρχικά εγκαταστάθηκε στην Ταϊτή και αργότερα στις νήσους Μαρκέζας. Εκεί πέρασε σχεδόν όλη την υπόλοιπη ζωή του, πραγματοποιώντας μόνο μία μόνον επίσκεψη στην Γαλλία.
Τα έργα της περιόδου αυτής θεωρούνται ίσως τα καλύτερα δείγματα της εργασίας του και ξεχωρίζουν για τον έντονο συμβολισμό τους και τον πολλές φορές θρησκευτικό χαρακτήρα τους, εμφανώς επηρεασμένα από τον πολιτισμό των ιθαγενών της Πολυνησίας.
Το σύνολο του έργου του Γκωγκέν και κυρίως οι πειραματισμοί του γύρω από τη χρήση των χρωμάτων, θεωρείται πως επηρέασε σημαντικά τα καλλιτεχνικά ρεύματα του 20ού αιώνα και ειδικότερα τον φοβισμό.
Πηγή : ALT.GR
50 Αριστουργήματα Κλασικής Μουσικής για Χαλάρωση & Ψυχή – Μπετόβεν, Μότσαρτ, Σοπέν, Ντεμπισί
Daily Classical
139 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
(ΧΩΡΙΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΕΙΣ) Αθάνατες Μελωδίες Κλασικής Μουσικής | Μπετόβεν, Μότσαρτ, Σοπέν, Μπαχ, Ντεμπισί
Daily Classical
210 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
30 κομμάτια κλασικής μουσικής που θα μειώσουν το άγχος σας | Μπετόβεν, Μότσαρτ, Σοπέν, Μπαχ, Βιβάλντ
Daily Classical
35 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
Klasszikus zene a teljes koncentrációhoz és a kikapcsolódáshoz | Beethoven, Mozart, Chopin, Bach
Daily Classical
2,3 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
23 Αριστουργήματα Κλασικής Μουσικής για Χαλάρωση & Ψυχή | Μότσαρτ, Μπετόβεν, Σοπέν, Μπαχ, Βιβάλντι
Daily Classical
6,9 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
25 Αριστουργήματα Κλασικής Μουσικής για Χαλάρωση & Ψυχή | Μπετόβεν, Μότσαρτ, Σοπέν, Μπαχ, Βιβάλντι
Daily Classical
401 χιλ. προβολές•πριν από 6 μήνες
ΜΟΥΣΙΚΗ
Κλασική μουσική: Ποιος είναι το αφεντικό, ο μαέστρος ή ο σολίστ;
Σάββατο, 08/11/2025 11:23
Ένα ερώτημα που επιδέχεται διαφορετική απάντηση κάθε φορά
Ανακύπτει πάντα ένα ζήτημα ιεραρχίας στις τάξεις μιας συμφωνικής ορχήστρας κι ένα δισεπίλυτο ερώτημα που αφορά την σχέση μαέστρου και σολίστ. Οι διενέξεις συχνές, παραμένουν ωστόσο μυστικές και δεν φθάνουν σχεδόν ποτέ στο κοινό.
Υπάρχουν όμως και εξαιρέσεις. Η παρουσίαση του κονσέρτου αρ.1 του Μπραμς στο Carnegie Hall χαιρετίστηκε ως το μεγάλο καλλιτεχνικό γεγονός του 1962, καθώς είχε πρωταγωνιστές δύο από τα πιο ηχηρά ονόματα στο χώρο της κλασικής μουσικής: τον μαέστρο Λέοναρντ Μπερνστάιν και τον αντισυμβατικό πιανίστα Γκλεν Γκουλντ.
Πριν από την μουσική παράσταση εμφανίστηκε ο Μπερνστάιν, γνωστός για την ειλικρίνεια αλλά και τις αυστηρές πεποιθήσεις του, ανακοινώνοντας πως δεν συμφωνούσε με την ερμηνεία του Γκουλντ, κίνηση για την οποία είχε συμφωνήσει ο Καναδός πιανίστας. Στο μικρής διάρκειας λόγο του, ο Μπερνστάιν έθεσε το ερώτημα ποιος είναι τελικά το αφεντικό, ο μαέστρος ή ο σολίστ. Απαντώντας ο ίδιος είπε απλά ότι σε κάποιες περιπτώσεις επικρατεί ο ένας σε κάποιες ο άλλος. Αυτό εξαρτάται από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα. Στο τέλος βέβαια βρίσκεται η χρυσή τομή, με τη δύναμη της πειθούς, της σαγήνης αλλά και με απειλές. Στην περίπτωση αυτή πέρασε ο λόγος του Γκουλντ αλλά ο Μπερνστάιν διευκρίνισε πως ήταν η τελευταία φορά που θα συνεργαζόταν μαζί του.
Διαβάστε το «ΦΩΣ» καθημερινά στον υπολογιστή σας
Ακολουθήστε το ΦΩΣ στο Facebook και στο Instagram
Πηγή : fosonline.gr
ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
Ο Μπαχ συνέθετε ακόμα και μέσα στη φυλακή
Τρίτη, 04/11/2025 11:48
Ενδεικτικό της ανεξάντλητης δημιουργικής δύναμης του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ είναι και το επεισόδιο της φυλάκισης του
Είναι δύσκολο να σταθεί άλλος δημιουργός δίπλα στον τιτάνα που φέρει το όνομα Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ. Το μεγαλοφυές ταλέντο του βρισκόταν πάντα υπό τη σκέπη ισχυρών ηγεμόνων που του εξασφάλιζαν τόσο τα προς το ζην όσο κι ένα προστατευμένο περιβάλλον μέσα στο οποίο ο σπουδαίος αυτός δημιουργός και εκτελεστής μπορούσε να συνθέτει συνεχώς. Το διάστημα 1708-1717 ο Μπαχ επέστρεψε στη Βαϊμάρη, όπου εργαζόταν ως οργανίστας και διευθυντής συναυλιών στην αυλή του Δούκα Βίλχελμ Ερνστ.
Ο Μπαχ, ωστόσο, είχε από καιρό αποφασίσει να εγκαταλείψει τη θέση αυτή και να μετακινηθεί στο Κέτεν, στην ύπηρεσία του Πρίγκιπα Λεοπόλδου. Έβλεπε προφανώς ότι δεν υπήρχαν περιθώρια εξέλιξης στο μικρό κρατίδιο από τη στιγμή που δεν του δόθηκε ο τίτλος του Καπελμάιστερ. Ο Δούκας της Βαϊμάρης, από την άλλη, δεν ήθελε να τον αφήσε να φύγει. Η πίεση του Μπαχ προς τον εργοδότη του εντάθηκε αφ ης στιγμής γύρισε από ένα άτυπο διαγωνισμό δεξιοτεχνίας στη Δρέσδη όπου αναγορεύθηκε ως ο μεγαλύτερος δεξιοτέχνης οργανίστας της εποχής του.
Ο Βίλχελμ Ερνστ βλέποντας ότι χάνει αυτή τη διασημότητα από το παλάτι του, πέρασε στην αντεπίθεση και με διάταγμα διέταξε να φυλακιστεί ο φιλόδοξος μουσικός. Η φυλάκιση διήρκεσε περίπου ένα μήνα και έληξε στις 2 Δεκεμβρίου του 1717. Ενδειικτικό της ακατάβλητης δημιουργίας του Μπαχ είναι το γεγονός ότι και έγκλειστος ακόμα συνέχισε να εργάζεται πάνω στη μουσική του και να σκέφτεται τα επόμενα βήματά του. Μετά την αποφυλάκισή του, μετακόμισε στο Κέτεν για να υπηρετήσει τον Πρίγκιπα Λεοπόλδο. Ο Μπαχ συνέθεσε πολλά και σημαντικά έργα κατά τη διάρκεια της εκεί παραμονής του, όπως είναι τα Βραδεμβούργια Κονσέρτα και ένα μέρος από το Καλώς συγκερασμένο Κλειδοκύμβαλο.
Διαβάστε το «ΦΩΣ» καθημερινά στον υπολογιστή σας
Ακολουθήστε το ΦΩΣ στο Facebook και στο Instagram
Όλα τα φύλλα της εφημερίδας, από το 1958 μέχρι σήμερα με σημαντικά αθλητικά γεγονότα, μπορείτε να τα προμηθευτείτε τώρα σε προνομιακή τιμή από το eshop μας
- Παρασκήνιο
- Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ
- Βραδεμβούργια Κονσέρτα
- Καλώς συγκερασμένο κλειδοκύμβαλο
- Κλασική Μουσική
Πηγή : fosonline.gr
Κυριακή, 27/07/2025 23:29
Το πρώτο από τα τρία ιντερμέτζο που ο Μπραμς συνέθεσε προς το τέλος της ζωής του
Λίγοι συνθέτες της κλασικής μουσικής διέθεταν την δεξιοτεχνία του Μπραμς στο πιάνο. Αυτός ο φαινομενικά συντηρητικός συνθέτης υπήρξε ένας πραγματικός ανανεωτής της μουσικής και δεν είναι τυχαίο το δοκίμιο του Σένμπεργκ με τίτλο «Μπραμς ο προοδευτικός» στο οποίο εκφράζεται ο θαυμασμός για τον τρόπο που ο Γερμανός μουσουργός οργανώνει τις μουσικές φράσεις.
Τα τρία intermezzo αποτελούν δημιουργίες της ωριμότητας του Μπραμς, σε μια εποχή που σύμφωνα με τους μαθητές και τους φίλους του, ο συνθέτης είχε χάσει μεγάλο μέρος από την δεξιοτεχνία του, καθώς είχε παρατήσει την καθημερινή μελέτη του πιάνου κι αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι συνθέσεις του να μην είναι πια τόσο απαιτητικές.
Η αλήθεια είναι ότι μετά το 1890 ο Μπραμς καταπονημένος από προβλήματα υγείας και οικογενειακά ζητήματα έχει χάσει τους περισσότερους φίλους και υποστηρικτές του. Ταυτόχρονα όμως αναθερμαίνεται η σχέση του με την Κλάρα Σούμαν, από την παρουσία της οποίας στη ζωή του είναι πιθανόν να είναι εμπνευσμένα τα τρία αυτά intermezzo. Πιθανότατα η Κλάρα να είναι και η πρώτη που τα ερμηνεύει δημόσια. Αυτή η σχέση τρυφερότητας που μάλλον δεν έγινε ποτέ ερωτική έπαιζε σημαντικό ρόλο στη ζωή του Μπραμς και είναι ενδεικτικό το γεγονός ότι δεν δημοσίευε κανένα έργο τοτυ αν δεν έπαιρνε πρώτα την έγκρισή της.
Από τις τρεις αυτές σύντομες συνθέσεις η πρώτη αρ. 117 θεωρείται η πιο ενδιαφέρουσα. Ο Μπραμς μας άφησε ένα έργο μεγάλης εμβέλειας, με συμφωνίες, σερενάτες, σονάτες και κονσέρτα…
https://youtube.com/watch?v=lNshZQO2CO4%3Ffeature%3Doembed
Διαβάστε το «ΦΩΣ» καθημερινά στον υπολογιστή σας
Ρίχτερ και Ροστροπόβιτς: Όταν ο πιανίστας πήρε το τσέλο κι ο τσελίστας το πιάνο
Δευτέρα, 11/08/2025 10:59
Ανταλλαγή οργάνων μεταξύ των κορυφαίων
Ο Σβιατοσλάβ Ρίχτερ και ο Μστισλάβ Ροστροπόβιτς υπήρξαν τα βαριά χαρτιά στο μουσικό όργανο που υπηρέτησαν όσο κανείς άλλος στον εικοστό αιώνα. Κορυφαίος πιανίστας ο ένας απαράμιλλος τσελίστας ο άλλος συναντήθηκαν ουκ ολίγες φορές στην καριέρα τους αποδίδοντας με την αψεγάδιαστη τεχνική τους τα μεγάλα έργα της κλασικής μουσικής.
Ένα ανέκδοτο χαρακτηριστικό όχι μόνο της τέχνης αλλά και της ιδιορρυθμίας του είναι η ευχάριστη νότα ανταλλαγής οργάνων σε μια συναυλία στη Μόσχα. Αποδεκτός τσελίστας ο Ρίχτερ, επαρκής πιανίστας ο Ροστροπόβιτς αποφάσισαν να ανταλλάξουν όργανο, ενθουσιάζοντας το κοινό που έβλεπε για πρώτη φορά τον αγαπημένο του πιανίστα να κεντά στο τσέλο και τον Ροστροπόβιτς να ακολουθεί κατά πόδας στο πιάνο!
Πηγή : fosonline.gr
Κοινοποιήστε
ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ
Πώς ο Σεζάν άλλαξε την ιστορία της ζωγραφικής
Αναδρομή στο έργο και τη σημασία του κορυφαίου Γάλλου ιμπρεσιονιστή
Αργυρώ Μποζώνη15.5.2022 | 09:19
Σε τέσσερις δεκαετίες καριέρας, ο Σεζάν φιλοτέχνησε περίπου διακόσιους πίνακες με νεκρές φύσεις, δοκιμάζοντας διαρκώς την ακριβή πινελιά για να προκαλέσει τα συναισθήματα και τις αισθήσεις. Πρόκειται για έναν γίγαντα της ιστορίας της τέχνης, που η τέχνη του μέχρι σήμερα παραμένει καίριας σημασίας.
Είναι σχεδόν αστείο να αναλογιστεί κάποιος σήμερα ότι πριν από έναν αιώνα η Tate απέρριψε τις πρώτες προσφορές για δωρεές πινάκων του Σεζάν γιατί ήταν «πολύ μοντέρνοι». Λίγα χρόνια αργότερα ένας φωτισμένος διευθυντής της Tate περιέλαβε τον Σεζάν ανάμεσα στους καλλιτέχνες που θα μπορούσαν να αποκτηθούν για την εθνική συλλογή, έτσι η η Tate έγινε το πρώτο εθνικό δημόσιο μουσείο στο Ηνωμένο Βασίλειο που κατείχε πίνακες του Σεζάν το 1924.
Σε τέσσερις δεκαετίες καριέρας, ο Σεζάν φιλοτέχνησε περίπου διακόσιους πίνακες με νεκρές φύσεις, δοκιμάζοντας διαρκώς την ακριβή πινελιά για να προκαλέσει τα συναισθήματα και τις αισθήσεις. Πρόκειται για έναν γίγαντα της ιστορίας της τέχνης, που η τέχνη του μέχρι σήμερα παραμένει καίριας σημασίας.
ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣΤα τέλεια φρούτα των 35 εκατομμυρίων και οι ιδιοτροπίες του Πολ Σεζάν
Ο Σεζάν χάραξε ένα πρωτοποριακό μονοπάτι για τις επόμενες γενιές καλλιτεχνών. Η σύνθετη προσέγγιση των θεμάτων του τον έκανε να ξεχωρίσει μέσα στον κύκλο των ιμπρεσιονιστών γι’ αυτό και δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι οι συνάδελφοί του καλλιτέχνες ήταν από τους πρώτους που αναγνώρισαν την αξία των ιδιότυπων και ενίοτε παράδοξων προσεγγίσεών του στο χρώμα και την τεχνική. Θεωρείται, λοιπόν, «καλλιτέχνης των καλλιτεχνών», τον οποίο υπερασπίστηκαν οι Κλοντ Μονέ και Καμίλ Πισαρό τον 19ο αιώνα και οι Ματίς και Πικάσο τον 20ό αιώνα, που τον θεωρούσαν «πατέρα όλων μας».
Αμφισβήτησε τελικά όλες τις συμβατικές αξίες της ζωγραφικής του αιώνα του, ενώ μέχρι το τέλος της ζωής του έμεινε αφοσιωμένος στη σπουδή των έργων του σαν πεισματάρης οραματιστής. Φτάνει να ρίξει κάποιος μια ματιά στα σχέδιά του, μέσα στα οποία προβάλλει αποκαλυπτικά το εύρος της δημιουργίας του.
Είτε κοίταζε την ύπαιθρο είτε μια νεκρή φύση σε εσωτερικό χώρο, αυτός ο εραστής της πειθαρχίας, που σχεδίαζε αδιάκοπα για να μάθει «να βλέπει καλά» το θαύμα του φυσικού κόσμου, τα όρια του χρώματος, τη διαφάνεια του φωτός, την τολμηρή προσέγγιση στην ανθρώπινη φιγούρα, είναι ο «πατέρας της μοντέρνας τέχνης». Πρωτοπόρος στη χρήση του χρώματος και της προοπτικής, στη δομή του θέματος και στην προσθήκη γεωμετρικών στοιχείων που επηρέασαν τους κυβιστές και τους φωβιστές των επόμενων δεκαετιών, συνέλαβε και ανέπτυξε τη διάσημη, σκόπιμη και μη γραμμική διαδικασία του, άνοιξε ένα παράθυρο στο να βλέπουμε μέσα σε κάθε πινελιά την πρακτική του και τον τρόπο με τον οποίο εξερευνά και προσεγγίζει τολμηρά και εύγλωττα τα όρια της ζωγραφικής. Τα έργα του μένουν αναλλοίωτα μέσα στον χρόνο και φτάνουν μπροστά μας ολόφωτα. Σήμερα, είναι απλά αδύνατον να φανταστεί κανείς την πρωτοποριακή τέχνη του εικοστού αιώνα χωρίς την επιρροή του Σεζάν, χωρίς την τεχνικά αυστηρή αλλά και βαθιά προσωπική αναζήτηση της αλήθειας στην τέχνη που μας αποκάλυψε.
Δεν είναι τυχαίο ότι και οι δυο πιο πρόσφατες εκθέσεις του έργου του άνοιξαν με μια από τις πρώτες αυτοπροσωπογραφίες του καλλιτέχνη, την εικόνα «ενός εκλεπτυσμένου άνδρα έτοιμου να κατακτήσει την πρωτεύουσα», καθώς ετοιμαζόταν να εγκαταλείψει το σπίτι του στην Προβηγκία για το Παρίσι, όπου έγινε μάρτυρας ραγδαίων πολιτικών και κοινωνικών αλλαγών.
O Πολ Σεζάν γεννήθηκε το 1839 στο Aix-en-Provence. Γιος συνιδρυτή μιας τράπεζας, είχε σε όλη τη διάρκεια της ζωής του οικονομική ασφάλεια, χάρη σε μια μεγάλη κληρονομιά που πήρε από τον πατέρα του, η οποία τον απάλλαξε από κάθε οικονομική ανησυχία, κάτι που δεν είχαν οι περισσότεροι καλλιτέχνες της εποχής του. Φοίτησε στο Collège Bourbon στο Aix και εκεί έγινε φίλος με τον Εμίλ Ζολά και τον μετέπειτα καθηγητή οπτικής και ακουστικής στην École de Physique et de Chimie Industrielles στο Παρίσι, Μπατιστέν Μπάιγ. Ήταν γνωστοί ως «Οι τρεις αχώριστοι». Τα πρώτα μαθήματα τέχνης τα έκανε μαθαίνοντας σχέδιο με έναν Ισπανό μοναχό, τον Ζοζέφ Ζιλμπέρ, ενώ αργότερα παρακολούθησε τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου του Aix, για να ικανοποιήσει την επιθυμία του πατέρα του, παρακολουθώντας παράλληλα μαθήματα σχεδίου.
ΕΠΙΛΟΓΕΣ
Καρυοφυλλιά, γίνε πάλι μια άλλη«Έβαζαν στοιχήματα πόσο θα αντέξω, αλλά οι μήνες έγιναν χρόνια»Η σκληρή αλήθεια για το πώς «άλλαξαν» τα Χριστούγεννα στην Ελλάδα
Στα είκοσι δυο του χρόνια έφτασε στο Παρίσι, με την προτροπή του Ζολά που ήδη ζούσε στην γαλλική πρωτεύουσα. Οι αρχές της δεκαετίας του 1860 ήταν μια περίοδος μεγάλης ζωντάνιας για τη λογοτεχνική και καλλιτεχνική δραστηριότητα του Παρισιού. Η σύγκρουση μεταξύ των ρεαλιστών ζωγράφων, με επικεφαλής τον Γκιστάβ Κουρμπέ, και της επίσημης Académie des Beaux-Arts, η οποία απέρριπτε από την ετήσια έκθεσή της –και συνεπώς από την αποδοχή του κοινού– όλους τους πίνακες που δεν ήταν ακαδημαϊκού νεοκλασικού ή ρομαντικού ρυθμού, είχε φτάσει στο αποκορύφωμά της
Οι πίνακες του Σεζάν παρουσιάστηκαν το 1863 στην πρώτη έκθεση του Salon des Refusés, στο οποίο εκτίθεντο πίνακες που απορρίφθηκαν από το Salon της Académie des Beaux-Arts. Τα έργα των Refusés καταδικάστηκαν σχεδόν καθολικά από τους κριτικούς – μια αντίδραση που εδραίωσε το επαναστατικό πνεύμα αυτών των ζωγράφων. Ο Σεζάν, του οποίου τα γούστα είχαν από νωρίς απομακρυνθεί από το ακαδημαϊκό ύφος, συνδέθηκε με τα πιο προχωρημένα μέλη αυτής της ομάδας, συμπεριλαμβανομένων των Μανέ, Πισαρό, Μονέ, Ρενουάρ και Ντεγκά. Οι περισσότεροι από αυτούς τους καλλιτέχνες ήταν γύρω στα είκοσι, όπως και ο Σεζάν, και τότε διαμόρφωναν το στυλ τους – επρόκειτο να αποτελέσουν, με εξαίρεση τον Μανέ, τη σχολή των ιμπρεσιονιστών. Για την ιστορία, το Salon της Académie des Beaux-Arts απέρριπτε τις προτάσεις του Σεζάν κάθε χρόνο από το 1864 έως το 1869, αλλά εκείνος συνέχισε να υποβάλλει έργα μέχρι το 1882.
Οι σχέσεις του Σεζάν με τους ιμπρεσιονιστές δεν υπήρξαν ποτέ καλές, ήταν αγενής, ντροπαλός, κυκλοθυμικός, θυμωμένος και επιρρεπής στην κατάθλιψη. Στην πρώτη του περίοδο τα έργα του χαρακτηρίζονται από σκούρα χρώματα και έντονη χρήση του μαύρου, έχουν πιο βίαια, δραματικά θέματα και δεν έχουν καμία σχέση με τις φωτεινές ακουαρέλες που έφτιαχνε στην Aix-en-Provence πριν φτάσει στο Παρίσι. Μπορεί κανείς να δει πόσο διέφεραν τα έργα αυτής της περιόδου στα «Γυναίκες που ντύνονται», «Ο βιασμός», «O φόνος». Για την πρώιμη περίοδο, η χρονολόγηση των έργων του Σεζάν δυσχεραίνεται από το γεγονός ότι ορισμένα έργα καταστράφηκαν από τον ίδιο τον Σεζάν ή από τον πατέρα του. Τα έργα αυτά είναι γεμάτα πληθωρικότητα και ένταση, το ύφος είναι ορμητικό, ο ρυθμός ζωηρός και το χρώμα παχύρρευστο. Ο ευαίσθητος δυναμισμός αυτής της νεανικής περιόδου, με τον εσωτερικό πυρετό που αποκαλύπτει, προμηνύει τις τολμηρές καινοτομίες του Φωβισμού και του σύγχρονου εξπρεσιονισμού.
Εκείνη την εποχή, επηρεασμένος από τον Γκιστάβ Κουρμπέ, χρησιμοποιεί μαχαίρι παλέτας (ένα αμβλύ εργαλείο που χρησιμοποιείται για την ανάμιξη ή την εφαρμογή χρωμάτων, με εύκαμπτη ατσάλινη λεπίδα) και τα έργα του έχουν εντελώς διαφορετική υφή. Ο καλλιτέχνης και επιμελητής σερ Λόρενς Γκάουινγκ θεωρεί αυτή την περίοδο του Σεζάν «εφεύρεση του σύγχρονου εξπρεσιονισμού».
Όταν ξέσπασε ο γαλλοπρωσικός πόλεμος το 1870, ο Σεζάν και η ερωμένη του, Ορτάνς Φικέ, έφυγαν από το Παρίσι για το L’ Estaque, κοντά στη Μασσαλία. Εκεί άρχισε να ζωγραφίζει τοπία. Οι συνθέσεις του πρώιμου ύφους του είναι ήδη πιο πειθαρχημένες, με μια πιο προσεκτική ματιά στην ατμοσφαιρική, παρά στη δραματική, ποιότητα του φωτός.
Τον Ιανουάριο του 1871 κηρύχθηκε λιποτάκτης, αλλά ο πόλεμος έληξε τον επόμενο μήνα, τον Φεβρουάριο, και το ζευγάρι επέστρεψε στο Παρίσι το καλοκαίρι του 1871. Μετά τη γέννηση του γιου τους Πολ, τον Ιανουάριο του 1872, μετακόμισαν στο Auvers στο Val-d’Oise κοντά στο Παρίσι. Η μητέρα του Σεζάν ενημερώθηκε για τη γέννηση του γιου του, αλλά ο πατέρας του όχι. Ο Σεζάν φοβόταν την οργή του αλλά και την απώλεια του μηνιαίου εισοδήματος των 100 φράγκων που έπαιρνε.
ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑΗ μαγεία των σπουδαίων σχεδίων του Πολ Σεζάν στο φως του 21ου αιώνα
Εκεί γνωρίστηκε με τον Καμίλ Πισαρό, ο οποίος άσκησε διαμορφωτική επιρροή στο έργο του και ανέλαβε να διδάξει τον Σεζάν παρά τον δύστροπο χαρακτήρα του. Οι κοινές εξορμήσεις τους στην εξοχή αντικατοπτρίζονται στο πρώιμο έργο του, με έργα που δούλευε κυρίως με τη φαντασία του και έρχονται σε αντίθεση με τη βάση της άμεσης παρατήρησης και ενός πιο ανάλαφρου ύφους που ανέπτυξε στη συνέχεια. Ζωγράφιζαν σε εξωτερικούς χώρους, μια τεχνική που θεωρούνταν ακόμη ριζοσπαστική. Από τότε ο Σεζάν θα αφοσιωθεί σχεδόν αποκλειστικά σε τοπία, νεκρές φύσεις και, αργότερα, σε πορτρέτα. Ακόμη και υπό την καθοδήγηση του Πισαρό, ωστόσο, ο Σεζάν ζωγράφιζε πίνακες που έδειχναν σαφώς ότι το όραμά του ήταν μοναδικό και ότι ο σκοπός του ήταν εντελώς διαφορετικός από εκείνον των ιμπρεσιονιστών. Οι εξερευνήσεις του έδιναν έμφαση στην υποκείμενη δομή των αντικειμένων που ζωγράφιζε. Ήδη συνέθετε με κυβικές μάζες και αρχιτεκτονικές γραμμές. Οι πινελιές του, σε αντίθεση με εκείνες των ιμπρεσιονιστών, δεν ήταν διάσπαρτες με χρώμα, αλλά συμπλήρωναν η μία την άλλη σε μια χρωματική ενότητα. Για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά, ο Σεζάν χαρακτήριζε τον εαυτό του μαθητή του Πισαρό, αναφερόμενος σε αυτόν ως «Θεό Πατέρα», και λέγοντας «Όλοι προερχόμαστε από τον Πισαρό».
Έχοντας αφήσει την οικογένειά του στη Μασσαλία, ο Σεζάν εξέθεσε έργα του στην πρώτη (1874) και στην τρίτη έκθεση ιμπρεσιονιστών (1877). Παρόλο που οι πίνακες που παρουσίασε εκεί δέχτηκαν την πιο αυστηρή κριτική από όλα τα έργα που εκτέθηκαν, συνέχισε να εργάζεται επιμελώς, επιστρέφοντας ανά τακτά χρονικά διαστήματα για να απολαύσει το φως της Προβηγκίας. Έπρεπε να υπομείνει τις προσβολές του τυραννικού πατέρα του, την οικονομική βοήθεια του οποίου χρειαζόταν για να επιβιώσει, αφού οι πίνακές του εξακολουθούσαν να μη βρίσκουν αγοραστές. Το 1875, τράβηξε την προσοχή του συλλέκτη Βικτόρ Κλοκέ, οι παραγγελίες του οποίου του προσέφεραν κάποια οικονομική ανακούφιση. Ωστόσο, τα έργα του προκάλεσαν οργή και σαρκασμό και οι κριτικές ήταν καταπέλτης. Σε ότι αφορά την καλλιτεχνική του διαδρομή σε σχέση με τους εμπόρους τέχνης, τα επόμενα χρόνια παρουσιάστηκαν μερικοί μεμονωμένοι πίνακες σε διάφορους χώρους, μέχρι το 1895, όταν ο παρισινός έμπορος Αμπρουάζ Βολάρ οργάνωσε την πρώτη του ατομική έκθεση με περισσότερους από 100 καμβάδες αλλά, αν και οι νέοι καλλιτέχνες και ορισμένοι εραστές της τέχνης άρχισαν να δείχνουν ενθουσιασμό για τη ζωγραφική του, το κοινό παρέμεινε απρόθυμο. Μετά τη δεύτερη έκθεση ιμπρεσιονιστών, ο Σεζάν διέκοψε τις σχέσεις του με τον ιμπρεσιονισμό, αν και συνέχισε να διατηρεί φιλικές σχέσεις με τον «ταπεινό και κολοσσιαίο Πισαρό», με τον Μονέ, «τον ισχυρότερο όλων μας», και με τον Ρενουάρ, τον οποίο επίσης θαύμαζε.
Τον Μάρτιο του 1878, ο πατέρας του Σεζάν έμαθε για την Ορτάνς και απείλησε να αποκληρώσει τον γιο του, αλλά τελικά υποχώρησε και αποφάσισε να του δώσει 400 φράγκα για την οικογένειά του. Ο Σεζάν συνέχισε να μετακινείται μεταξύ της περιοχής του Παρισιού και της Προβηγκίας, εκεί που έχτισε και το στούντιό του, το Bastide du Jas de Bouffan, στις αρχές της δεκαετίας του 1880, που υπάρχει ακόμα και σήμερα. Έκανε το L’ Estaque μόνιμη βάση του και εκεί ζωγράφισε με τον Ρενουάρ το 1882.
Από τα τέλη της δεκαετίας του 1870 έως τις αρχές της δεκαετίας του ’90, ο Σεζάν ανέπτυξε το ώριμο ύφος του. Τα τοπία του αυτής της περιόδου, όπως «Η θάλασσα στο L’ Estaque» είναι ίσως τα πρώτα αριστουργήματα του ώριμου Σεζάν. Αυτά τα τοπία περιέχουν συνθέσεις από μεγάλες και ήρεμες οριζόντιες γραμμές που δημιουργούν ένα καθαρό πρισματικό αποτέλεσμα. Όπως όλα τα τοπία του αυτής της περιόδου, οι πίνακες αυτοί έχουν μια συναρπαστική και ριζικά νέα ποιότητα, αυτό που έλεγε: «Προσπαθώ να αποδώσω την προοπτική μόνο μέσω του χρώματος». «Τα πάντα στη Φύση έχουν ως πρότυπο τη σφαίρα, τον κώνο και τον κύλινδρο. Πρέπει να μάθει κανείς να ζωγραφίζει από αυτές τις απλές μορφές».
ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑΗ ζωή του Cézanne, σαν φωτορομάντσο
Ο Σεζάν επρόκειτο να χρησιμοποιήσει ουσιαστικά την ίδια προσέγγιση στα πορτρέτα του. Μερικά από τα πιο γνωστά είναι τα έργα «Η κυρία Σεζάν σε κίτρινη πολυθρόνα», «Γυναίκα με καφετιέρα» και οι «Χαρτοπαίκτες». Αυτός ο τελευταίος πίνακας απεικονίζει ένα θέμα με το οποίο ο Σεζάν ασχολήθηκε σε πέντε διαφορετικές εκδοχές. Εκτός από τους πίνακες με τους χαρτοπαίκτες, στους οποίους εκφράζεται καλά η νηφάλια αξιοπρέπεια των ανδρών, στα πορτρέτα του Σεζάν δεν υπάρχει καμία προσπάθεια να υπονοηθεί ο χαρακτήρας του εικονιζόμενου. Στις περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζει το φόντο με την ίδια προσοχή με την οποία αντιμετωπίζει το θέμα και συχνά παραμορφώνει βίαια το χρώμα του προσώπου για να το φέρει σε αρμονία με τη συνολική σύνθεση. Ο Σεζάν εφάρμοσε επίσης τις αρχές της αναπαράστασης στις πάνω από 200 εξαιρετικές νεκρές φύσεις του. Τις οργάνωνε σαν να επρόκειτο για αρχιτεκτονικά σχέδια, δίνοντας στα πιο οικεία αντικείμενα σημασία και δύναμη μέσω της έντασης του χρώματος και της ουσιαστικής απλότητας της μορφής.
Στις αρχές της δεκαετίας του 1880 η οικογένεια Σεζάν εγκαταστάθηκε στην Προβηγκία, όπου παρέμεινε, εκτός από σύντομες παραμονές στο εξωτερικό, από τότε. Η μετακίνηση αυτή αντανακλά και μια νέα ανεξαρτησία από τους ιμπρεσιονιστές, που είχαν ως επίκεντρο το Παρίσι. Παρά την αυξανόμενη δημόσια αναγνώριση και την οικονομική επιτυχία, ο Σεζάν επέλεξε να εργαστεί σε περιβάλλον ολοένα και μεγαλύτερης καλλιτεχνικής απομόνωσης.
ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑΗ μαγεία των σπουδαίων σχεδίων του Πολ Σεζάν στο φως του 21ου αιώνα
Κοινοποιήστε